مکان‌یابی اماکن ورزشی با استفاده از سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS)؛ مطالعة موردی شهرسقز

Abstract

با رشد و توسعة شهرها، اطلاعات لازم برای مدیریت و برنامه‌‌ریزی شهری به شدت افزایش یافته است و پیچیده می‌شود. شبکه‌های وسیع امکانات شهری، توزیع و تراکم جمعیت، کاربری زمین‌ها و بسیاری موارد نظیر این، چنان بر پیچیدگی این برنامه‌ریزی می‌افزایند که چاره‌ای جز استفاده از GIS برای گردآوری این اطلاعات و پردازش آن‌ها در قالب نظریه‌های جدید مدیریت و برنامه‌ریزی شهری وجود ندارد. از طرف دیگر، سیستم اطلاعات جغرافیایی با توانمندی‌ها و قابلیت‌هایی که در جمع‌آوری، ذخیره، بازیابی، کنترل، ادغام، پردازش، تحلیل، مدل‌سازی، و نمایش داده‌های جغرافیایی دارد، ابزاری قوی در دست مدیران و برنامه‌ریزان برای استفادة بهینه از منابع و ذخایر است. در این تحقیق روش نمونه‌گیری نیاز نبود و کل کاربری‌های ورزشی در محدودة شهرسقز مطالعه شد. تحقیق حاضر با توجه به مطالعات اولیه از شهریور 1391 آغاز شد. در پژوهش حاضر، با استفاده از مدل AHP و همپوشانی وزن‌های به‌دست آمده از این روش، مکان‌های مناسب مراکز ورزشی ارزیابی و تعیین شد. بر این اساس، نقشة فضاهای مطلوب تهیه و مساحت و درصد فضاهای مناسب در قالب جدول استخراج شد. نتایج نهایی به دست آمده از پژوهش نشان می‌دهد غالب اماکن ورزشی موجود در محدوده، از لحاظ مکانی دارای وضعیت نامناسب و متوسط و در برخی موارد اندک، دارای وضعیت مناسب و بسیار مناسب‌اند. این مسئله را می‌توان گواهی بر عدم استفادة مدیران از روش‌های نوین و رایانه‌ای در مکان‌یابی و ساخت اماکن ورزشی دانست.