اثر آلودگی سربی خاک بر غلظت سرب در گیاه و برخی صفات فیزیولوژیک در ارقام مختلف ذرت علوفه‌ای

Abstract

به منظور بررسی اثر آلودگی سربی خاک بر برخی صفات فیزیولوژیکی گیاه ذرت، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملا تصادفی با سه تکرار در گلخانه اجرا گردید. تیمارهای آزمایش شامل چهار سطح سرب در خاک ]صفر(شاهد)، 100 ، 200 و400 میلی‌گرم بر کیلوگرم[ و هشت رقم ذرت سینگل‌کراس260، 301، 302، 500، 604، 647، 704 و دبل‌کراس370 بود. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که، تیمارهای سرب، اثر معنی‌داری (01/0>P) بر غلظت سرب اندام‌های گیاهی (بخش هوایی و ریشه)، شاخص پایداری غشاء و سطح برگ داشت، اما اثر معنی‌داری بر محتوی نسبی آب برگ نداشت. نتایج به دست آمده نشان داد که غلظت سرب ریشه بیشتر از اندام هوایی بود و با افزایش غلظت سرب در خاک، غلظت این عنصر در اندام‌های گیاهی (ریشه و اندام هوایی) به طور معنی‌داری افزایش یافت (01/0>P). بیشترین غلظت سرب اندام هوایی و ریشه در تیمار سرب 400 میلی‌گرم درکیلوگرم خاک رقم 704 به ترتیب با میانگین 33/54 و 11/235 میلی‌گرم درکیلوگرم، مشاهده گردید. آلودگی سربی در خاک موجب کاهش سطح برگ و شاخص پایداری غشاء در ارقام مورد مطالعه گردید و با افزایش غلظت سرب در خاک، سطح برگ و شاخص پایداری غشاء روند کاهشی را نشان داد. بر اساس نتایج مقایسه میانگین، رقم 704 در تیمار سرب با غلظت 400 میلی‌گرم درکیلوگرم خاک با میانگین 96/56 درصد، کمترین مقدار شاخص پایداری غشاء را داشت. نتایج نشان داد که آلودگی سرب می‌تواند اثر منفی بر سطح برگ و شاخص پایداری غشاء داشته باشد. بررسی‌های بیشتر برای روشن‌تر شدن مکانیسم‌‌های مقاومت گیاه لازم و ضروری می‌باشد.