مطالعات مشاغل آلاینده و مزاحم شهری در شهر شیراز

Abstract

این تحقیق با رویکرد کانون تفکری و مبتنی بر دو ویژگی جمع اندیشی و انتقال نتایج به مخاطب انجام پذیرفته است. در این راستا تجربیات و دیدگاه‌های سه کلان شهر تهران، اصفهان و مشهد و هم چنین اهواز، از طریق مشاهده و مصاحبه مورد مطالعه، بررسی و تحلیل قرار گرفته است. هم چنین مقالات، کتب، گزارش‌ها و پایان نامه‌های موجود در کشور (در حد امکان) بررسی شده اند. از طرف دیگر با همه سازمان‌ها و نهادهای مرتبط با موضوع ساماندهی در شیراز تعاملاتی برقرار، و دیدگاه‌های آنها مستند سازی شده است. مسائل و مشکلات ساماندهی مشاغل شهری را می توان به سه دسته: بنیادی، علمی- فنی، مدیریتی-اجرایی تقسیم نمود. در این تحقیق با توجه به شرح خدمات تعریف شده دسته دوم و سوم از مشکلات مورد توجه قرار گرفته اند. به طور کلی ساماندهی، پدیده ای چند بعدی است که ‏تابع عوامل و متغیرهای متعدد می باشد.‏ خلاصه اهم این عوامل و متغیرها عبارتند از: عوامل فنی و تکنولوژی؛‏ عوامل اقتصادی – اجتماعی؛ عوامل زیست- محیطی ‏و عوامل کالبدی- فضایی. شناخت مسائل و مباحث ساماندهی و جستجوی ‏معیارها و ضوابط مربوط به آن، ضرورتاً مستلزم نوعی دیدگاه کل نگر و راهکارهای چند جانبه است. در واقع، ‏مهم ترین نتیجه ای که از بررسی تجارب ساماندهی صنایع در ایران و جهان، به دست می آید این «راهبرد» ‏اصلی است که: هر نوع دخالت آگاهانه و هدفمند در روند ساماندهی صنایع و خدمات شهر، نیاز ‏مبرم به یک «نگرش سیستمی» یعنی رویکرد جامع نگر، برنامه ریزی فرابخشی و مدیریت اجرایی مشترک دارد.‏ لذا نتایج این تحقیق با دیدگاه فوق تدوین گردیده است. از طرف دیگر پیچیدگی سیستم شهرها و محدودیت‌های شناخت کامل آن ایجاب می‌کند که برنامه‌ریزان از رفتن به سوی تحولات و پیش‌بینی‌ جزئیات پیش‌بینی‌ناپذیر پرهیز کنند و تلاش خود را بیشتر بر موضوعات روشن‌تر و اساسی‌تر متمرکز سازند. این رویکرد امکان می‌دهد که روند برنامه‌ریزی بر پایه‌ی شناخت‌های معتبر و امکانات واقعی استوار گردد و اقدامات اجرایی به صورت گام به گام همواره با اصلاح و بازنگری انجام پذیرد.