بررسی و تحلیل موضوعات وصفی کلیدر

Abstract

رمان <em>کلیدر،</em> به‌رغم درون‌مایة حماسی و تراژیک، تصویرگر عشق و زندگانی و توصیف‌کنندة سختی‌ها و شوربختی‌های زندگی عشیره‌ای و روستایی است. <br />از برجسته‌ترین ویژگی‌های این رمان و تشخص آن در میان هم‌گنان، توصیفات نغز و بی‌بدیلی است که در منتهای ذوق و خلاقیت به سلک عبارت کشیده شده است. دامنة این وصف‌ها بسیار گسترده و شامل اقلیم‌های متفاوتی است و این سؤال را به ذهن متبادر می‌کند که آیا هدف نویسنده از به‌کارگیری این موضوع ادبی، آن هم با چنین گستردگی‌ای، صرفاً آرایش کلام و گیرایی و جذابیت متن بوده است یا از خلق آن‌ها هدف دیگری داشته است. <br />کاربرد وصف در این اثر به اندازه‌ای است که برخی از منتقدان صرفاً به نقد کمیت این توصیفات پرداخته‌اند. از آن‌جا که هیچ تحقیقی در زمینة کیفیت و تحلیل این وصف‌ها انجام نشده است و بنیادی به کمالات و کاستی‌های این مقوله پرداخته نشده است، در این مقاله سعی بر آن است که موضوعات وصفی، افزون بر جنبة کمّی، از نظر کیفی نیز بررسی شود و به نقد و تحلیل نمونه‌ها و لزومِ بودن و یا نبودن آن‌ها در این رمان پرداخته شود تا به این ادعا که برخی منتقدان وجود این وصف‌ها را لزوم مالایلزم قلمداد کرده‌اند و آوردن آن‌ها را سبب اطالة مطلب دانسته‌اند پاسخی منطقی داده شود.