بررسی تطبیقیِ مفهوم «رسول» در قرآن مجید و عهد جدید

Abstract

مفهوم «رسول» در شمار مفاهیم پرکاربُرد و اساسی در دو متن مقدّسِ دو دین بزرگ ابراهیمی، یعنی عهد جدید و قرآن کریم قرار دارد؛ با این حال با وجود اشتراکاتی چند، تفاوت‌هایی جوهری در میان مهم‌ترین مصادیق این مفهوم در این دو متن به چشم می‌آید. دست‌یابی به این تفاوت‌ها، حاصل بررسیِ مستقیم نصوص عهد جدید و قرآن کریم است؛ براساس این بررسی‌ها می‌توان باز پرسید آیا این مفهوم در این دو کتاب بنیادین، به یکسان به‌کار رفته‌اند. هدف این پژوهش، ارائۀ پاسخی به این پرسش بوده است. این مقاله از روش توصیفی‌تحلیلی استفاده کرده و با مطالعۀ تطبیقی در منابع مربوط به توضیح مفاهیم این دو کتاب - که به شناخت صحیح‌تر این دو دین از بُعد فرهنگی و تاریخی کمک می‌کند - مفهوم و مصداق‌شناسیِ «رسول» در عهد جدید و قرآن کریم را نشان داده و تفاوت‌های اساسی میان آن دو را نیز به دست داده است. مهم‌ترین یافتۀ این پژوهش، بیان تفاوت‌ها در به‌کارگیری لغوی و اصطلاحی مفهوم رسول در مسیحیّت و اطلاق اصطلاحیِ آن در اسلام خلاصه می‌شود؛ به گونه‌ای که نمی‌توان مفهوم و مصداق رسول در عهد جدید را با مفهوم و مصداق آن در قرآن کریم همسان دانست.