تجزیه و تحلیل شگردهای جیب‌بری و کیف‌زنی از زائرین اماکن متبرکه با رویکرد کاراگاهی(مطالعه موردی شهرستان قم)

Abstract

سرقت از باسابقه‌ترین جرائم بشری است که در جوامع مختلف به شیوه‌های گوناگون رخ می‌دهد. این پدیده نه تنها باعث ایجاد ضرر و زیان‌های مادی برای افراد جامعه می‌شود، بلکه به وضعیت روانی و احساس امنیت مردم نیز لطمه بسیاری می‌زند. در متون فقهی اسلامی جیب‌بر به عنوان طرّار مطرح شده و حسب مورد مبنی بر سرقت از جیب‌بیرونی یا درونی برای آن مجازات(حد یا تعزیر) تعریف شده و در قانون فعلی ایران جیب‌بری و کیف‌زنی جزء سرقت‌های تعزیری مشدد محسوب می‌شود. سرقت از زائرین انواع مختلفی دارد که جیب بری و کیف‌زنی یکی از شایع‌ترین شیوه‌های سرقت از زائرین در شهر قم به شمار می‌رود. هرچند جیب‌بری و کیف‌زنی شباهت بسیار زیادی با یکدیگر دارند ولی در جنسیت سارق، محل سرقت و پوشش سارقین متفاوتند. بزه جیب‌بری و کیف‌زنی در سه ضلع مالباخته، مجرم و مالخر قابل بررسی است. در فرآیند مبارزه با جیب‌بری و کیف‌زنی از زائرین در شهر قم مشکلات و تنگناهایی مانند عدم اطلاع زائرین از وقوع احتمالی سرقت، عدم آشنایی مأمورین و خادمین با شیوه‌های سرقت، عدم آموزش کافی آنها، همراه داشتن وجه نقد بالا توسط زائرین و ... وجود دارد. در این جستار محقق پس از تبیین مفاهیم مرتبط با امر سرقت و بررسی انواع و روشهای معمول آن، به چالش‌های موجود در مقابله با جیب‌بری و کیف‌زنی پرداخته است.