تهدیدات امنیتی و پیامدهای حضور اتباع بیگانه در مناطق حاشیه‌نشین کلان‌شهر کرج

Abstract

مقدمه: در طول سال‌های گذشته، ایران به جهت همسایگی با کشورهای افغانستان و عراق که از لحاظ سیاسی و اقتصادی دستخوش بی‌ثباتی بوده‌اند شاهد سیل عظیمی از مهاجرین این کشورها بود. البته وضعیت خاص کشور افغانستان و اشتراکات زبانی و مذهبی و وجود مرز مشترک طولانی مابین دو کشور شرایطی را فراهم نموده که اکثریت اتباع خارجی ایران را افغانستانی‌ها تشکیل می‌دهند. کلان‌شهر کرج با توجه به نزدیکی به پایتخت کشور و ظرفیت‌های اشتغال بیشتر به‌عنوان مقصد مهاجرین انتخاب شده است که مسئله تحقیق بررسی تهدیدات امنیتی و پیامدهای حضور اتباع بیگانه در مناطق حاشیه‌نشین کرج می‌باشد. روش: به لحاظ روش، این پژوهش کیفی و از نوع تحلیل محتوای جهت‌دار است. ابزار جمع‌آوری داده‌ها در این پژوهش مصاحبه نیمه‌ساختار یافته بود و جامعه آماری در این پژوهش سرکلانتران و رؤسا و معاونین کلانتری‌های مناطق حاشیه‌نشین شهر کرج بودند. لذا نمونه آماری همان جامعه آماری بوده و با 24 نفر مصاحبه انجام شد. برای تأمین روایی و پایایی همه مصاحبه‌شوندگان از افراد دارای ارتباط مستقیم با موضوع پژوهش انتخاب شدند و از فرآیند ساختاریافته برای ثبت، نوشتن و تفسیر داده‌ها استفاده شد. یافته‌ها: ازجمله نتایج به‌دست‌آمده از این پژوهش می‌توان در مورد تهدیدات حضور اتباع خارجی، به ترویج فروش و مصرف مواد مخدر، ازدواج زنان ایرانی با اتباع خارجی و تولد فرزندان بی‌هویت، تأثیر منفی بر نیروی کار و اشتغال آنان، تحمیل هزینه‌های اقتصادی بر جامعه، ارتکاب اعمال مجرمانه و تأثیر منفی بر امنیت حاشیه شهر کرج اشاره نمود. نتیجه‌گیری: با عنایت به نظرات و تئوری‌های جرم‌شناسی در خصوص تأثیر محیط بر ارتکاب جرائم و با توجه به این‌که اکثریت اتباع خارجی حاضر در کرج، در حاشیه شهر کرج ساکن می‌باشند، به دلیل تراکم جمعیت و ضعف زیرساخت‌های فرهنگی اجتماعی در این مناطق از یک‌سو و وضعیت ضعیف اقتصادی و نرخ بالای بیکاری در خانواده‌های ساکن این مناطق از سوی دیگر، زمینه ارتکاب بزه افزایش می‌یابد و کثرت حضور اتباع بیگانه غیرقانونی و سکونت آنان در حاشیه شهر کرج که به دلیل فقدان هویت کمتر امکان کنترل و نظارت بر رفتار آنان وجد دارد می‌تواند به‌عنوان عامل محیطی در افزایش رفتار مجرمانه به شمار آید.