رسانه‌های تصویری و رفتارهای خشوﻧﺖآمیز در نوجوانان

Abstract

زمینه و هدف: استفادۀ بیش از حد نوجوانان از رسانه‌‌های تصویری که مملو از صحنه‌های خشن‌اند، به طور غیرمستقیم می‌تواند مروج خشونت در بین آنان ‌باشد. تحقیق حاضر، به منظور بررسی تأثیر استفاده از رسانه‌های تصویری(تلویزیون و ماهواره) بر میزان رفتارهای خشونت‌آمیز در میان نوجوانان انجام شده است. روش: در این تحقیق با استفاده از نظریه‌های یادگیری اجتماعی، کاشت، استفاده و خشنودی و نیز عوامل مؤثر بر پذیرش پیام، چهار فرضیه را مورد آزمون قرار دادیم. این تحقیق با بهره‌گیری از روش پیمایش و تکنیک پرسشنامه، بر روی 380 نفر از نوجوانان 12 تا 18 سال دختر و پسر مناطق 3 و 20 شهر تهران و با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای اجرا شده است. یافته‌ها: رفتارهای خشونت‌آمیز در میان نوجوانان پسر به مراتب بیشتر از دختران است. همچنین، افراد انتخابگر نسبت به برنامه‌های رسانه‌ها و نیز افرادی که تمایل بیشتری به تماشای برنامه‌های خشونت‌آمیز دارند، بیشتر مرتکب اعمال خشونت‌آمیز می‌شوند. در ضمن، میزان تماشای تلویزیون و برنامه های ماهواره، سن و ارتباط با دوستان کجرو با خشونت نوجوانان رابطۀ مستقیم و معنا‌داری داشته‌اند. در این تحقیق، متغیرهای وضعیت تحصیلی افراد، میزان کنترل و نظارت والدین، رابطۀ صمیمی بین اعضای خانواده و پایگاه اجتماعی- اقتصادی افراد با خشونت نوجوانان رابطۀ غیرمستقیم و البته معنا‌داری داشته است. نتیجه‌گیری: امروزه بیشترین قربانیان پیام‌های نامطلوب و خشونت‌بار رسانه‌های تصویری را کودکان و نوجوانان تشکیل می‌دهند. طبق بررسی‌ صورت گرفته، خانواده‌ می‌تواند نقش مهم و کارآمدی در برابر اثرات مخرب این رسانه‌ها ایفاء کند.