قرارداد 1975 الجزایر از زمینه ها تا پیامدها

Abstract

مقالة حاضر با بررسی مناسبات ایران و عراق، در اقدام نخست، زمینه هایی را که به قرارداد 1975 الجزایر منجر شد، بررسی می کند و در گام بعدی به آثار و پیامدهای این قرارداد بر مناسبات دو کشور می پردازد. مقاله با استناد به اسناد و منابع معتبر تاریخی، نشان می دهد علاوه بر اختلاف های مرزی که عراق از عثمانی به ارث برده بود، تحریک های انگلیسی ها نیز باعث زیاده خواهی عراقی ها و سازش ناپذیری آنان شد که نمود آن قرارداد 1937 و ادعای ارضی عراق بر خوزستان بود؛ اما عراقی ها حتی حاضر به اجرای قرارداد 1937 هم نشدند. اگرچه با انعقاد قرارداد الجزایر در سال 1975 به ظاهر اختلا فهای دو کشور پایان یافت؛ اما با توجه به این واقعیت که رویکرد صدام به این قرارداد نه یک راهبرد، بلکه یک تاکتیک فرصت طلبانة محض بود که رژیم بعث را از فروپاشی توسط کردها، نجات داد و محکوم به شکست بودن قرارداد را از همان ابتدا می شد پیش بینی کرد و این احساس شکست حاصل از قرارداد، صدام را به انتقا مجویی واداشت و حاصل آن جنگ تحمیلی 8 ساله با ایران بود.