مطالعه تطبیقی سیر پیدایش، ویژگی ها و جایگاه پلیس اجتماع محور

Abstract

پلیس اجتماع محور، به عنوان یک الگوی کنشی، در بستر نظام کیفری آمریکا متولد شد. این الگو با اعتقاد به این‌که مبارزه با جرم و بی‌نظمی تکلیفی است که بر عهده تک‌تک اعضای اجتماع نهاده شده است، بر ضرورت استفاده از نیروی اجتماع در سیاستگذاری و اجرای برنامه‌های پلیسی تأکید می‌کند. پس از اجرای موفق این الگو در آمریکا، دیگر نظام‌ها نیز آن را پذیرفته و در قالب برنامه‌های خاص عملیاتی کردند. در ایران نیز از یک دهه پیش مفاهیم و برنامه‌های پلیس اجتماع محور وارد ادبیات پلیسی ایران شد و مدیران پلیس تلاش کردند از طریق اجرای برنامه‌های مختلف مانند ایجاد واحدهای پلیس ویژه، نگهبان محله، مرکز رسیدگی به شکایات مردم، تغییر سرفصل‌های آموزشی افسران پلیس و استفاده از ظرفیت-های گروه‌های مختلف اجتماعی، مردم را در برنامه‌های پلیسی مشارکت دهند. این مقاله تلاش دارد ضمن مطالعه سیر پیدایش پلیس اجتماع محور، اهداف و ویژگی‌های آن را بیان کرده و جایگاه آن را در نظام پلیسی تطبیقی و ایران بررسی کند.