طراحی الگوی راهبردی برنامه ریزی و مدیریت ترافیک شهر تهران

Abstract

منسجم‌نبودن الگوهای موجود در زمینۀ مدیریت ترافیک در کلانشهر تهران و ارائۀ راهکارهای بهینه در جهت «طراحی الگوی راهبردی برنامه‌ریزی و مدیریت ترافیک شهر تهران»، مسئلۀ اساسی این پژوهش است که میتواند راهگشای مدیریت کلان ترافیک شهر تهران باشد. هدف اصلی این پژوهش، «طراحی الگوی راهبردی برنامه‌ریزی و مدیریت ترافیک شهر تهران» است. اهداف فرعی پژوهش عبارتند از: شناخت و تبیین و تعیین چالشها، آسیب‌ها و توانمندیهای شهر تهران، شناخت ابعاد راهبردی مدیریت ترافیک شهر تهران، شناخت و بررسی چگونگی رابطه بین ابعاد راهبردی برنامه‌ریزی و مدیریت ترافیک شهر تهران و سؤال اصلی پژوهش، چیستی الگوی راهبردی برنامه‌ریزی و مدیریت ترافیک شهر تهران است. این پژوهش از نظر نوع، کاربردی و از نظر روش، توصیفی- تحلیلی - همبستگی بوده و در فضای کیفی انجام شده است؛ در همین راستا نیز دادهها و یافتههای پژوهش توصیف و تحلیل شد و آنگاه با استفاده از روش‌های آماری پیشرفته، میزان ارتباط و تأثیرگذاری آن‌ها و همبستگی ابعاد سنجیده شد. پژوهشگر پرسشنامهای را با یک مفهوم، 3 بُعد، 17 مؤلفه و 45 شاخص تدوین و بین جامعۀ آماری 80 نفره به روش تمامشمار توزیع کرد؛ روایی پرسشنامه به تأیید خبرگان رسید و میزان پایایی آن بر اساس آزمون ضریب آلفای کرونباخ، 0.964 تعیین شد. در تحلیل دادهها از آزمونهای علامت، رگرسیون، همبستگی و تحلیل مسیر برای سنجش میزان تأثیر و ارتباط آن‌ها استفاده شد و در پایان نتیجۀ میانگین کل پاسخ‌های ارائهشده در حوزهها یا مفاهیم چهارگانۀ پژوهش به میزان 3.55 بود که بزرگتر از میانگین متوسط (3= ) و نزدیک به میانگین زیاد (4 ) می‌باشد و نتایج آزمون گویای معنی‌داربودن این اختلاف است؛ بنابراین نتیجۀ به‌دست‌آمده بیانگر تأثیر برنامهریزی و مدیریت بر ترافیک شهر تهران است. همچنین آزمون ضریب همبستگی بین مفهوم برنامه‌ریزی و مدیریت از یکسو و ابعاد سه‌گانه از سوی دیگر نشان داد که میزان ضریب همبستگی بین ابعاد و حوزهها یا مفاهیم پژوهش، 0.925 است که نشان از همبستگی بالا بین عوامل مؤثر پژوهش دارد. برای اجرای آزمون تحلیل مسیر و طراحی الگوی پژوهش، از ابعاد پژوهش به‌عنوان متغیرهای مستقل، از مفهوم اصلی پژوهش به‌عنوان متغیرهای میانجی و از برنامه‌ریزی و مدیریت راهبردی ترافیک شهر تهران به‌عنوان متغیر وابسته استفاده شد؛ نتیجۀ مجموع تأثیرهای مستقیم و غیرمستقیم برنامهریزی و مدیریت، 0.175 بوده است. در پایان پژوهش نیز پیشنهادهایی ارائه شد.