الگوی توسعه نقش‌های نیروی دریایی ارتش ج.ا.ایران

Abstract

پیش از استقرار نیروی دریایی ارتش ج.ا.ایران در سواحل مکران، این نیرو نقش‌هایی را که ویژه نیروی دریایی آب‌های ساحلی بود را بر عهده داشت؛ اما پس از استقرار در سواحل مکران، محیط جدیدی (در هر دو حوزه داخلی و خارجی) پیش ­روی نیروی دریایی ارتش ج.ا.ایران قرار گرفت. به‌گونه‌ای­ که فرصت‌ها، تهدیدها، نقاط قوت و نقاط ضعف در محیط جدید تغییر یافته و نقش‌هایی که این نیرو پیش‌تر برعهده داشت، نیازهای محیط جدید را تأمین نمی‌کرد؛ بنابراین پژوهشگران بر آن شدند تا با انجام پژوهشی، الگوی مناسب توسعه نقش‌های نیروی دریایی راهبردی ارتش ج.ا.ایران را تدوین نمایند. در این پژوهش که با بهره‌ گیری از روش موردی و زمینه‌ای انجام شد، گرد‌آوری داده‌ها با استفاده از روش‎های کتابخانه‎ای و میدانی انجام و در ابتدا خروجی ابزارهای مطالعه منابع، مصاحبه و مشاهده، منجر به تعیین الگوی مفهومی اولیه توسعه نقش‌های نیروی دریایی شد. در گام بعدی ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های انتخاب‌ شده برای توسعه نقش‌های نیروی دریایی در قالب پرسشنامه میان خبرگان منتخب از جامعه نمونه توزیع و پس از استانداردشدن پرسشنامه، پرسشنامه استاندارد در جامعه نمونه به تعداد 80 نفر توزیع و داده‌های به‌دست‌آمده با استفاده از ابزارهای کمی و کیفی و بهره‌گیری از آمار توصیفی و استنباطی و نرم‌افزار SPSS، KMO و بارتلت مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت و تعداد 4 مؤلفه برای توسعه نقش‌های نیروی دریایی در سواحل مکران و دریاهای مجاور آن با عنوان­ نقش‌های نظامی، انتظامی (پلیسی)،‌ دیپلماتیک (سیاسی) و بشردوستانه و مردم ­یاری انتخاب شد. همچنین برای هر مؤلفه نیز شاخص‌هایی معین‌شده که مجموعه مؤلفه‌ها و شاخص‌ها، الگوی توسعه نقش‌های نیروی دریایی را به ­دست داده است.