تأثیر علف‌کش‌ها و بقایای گیاهی در کنترل تلفیقی علف‌های هرز سیب‌زمینی

Abstract

مالچ‌های گیاهی از جمله روش‌های غیرشیمیایی کنترل علف‌های هرز در سیستم‌های کشاورزی پایدار به‌شمار می‌روند. این آزمایش جهت بررسی تأثیر کاربرد تلفیقی بقایای گیاهی و علف‌کش‌ها بر ظهور و رشد و نمو علف‌های هرز سیب‌زمینی در سال زراعی 1386 در اردبیل انجام شد. تیمارهای مورد آزمایش چهار سطح کاربرد علف‌کش؛ شامل (1) کاربرد علف‌کش پاراکوات قبل از کاشت، (2) کاربرد پیش‌رویشی علف‌کش متری‌بوزین (سنکور)، (3) کاربرد علف‌کش پاراکوات قبل از کاشت + علف‌کش متری‌بوزین به‌صورت پیش‌رویشی، و (4) عدم کاربرد علف‌کش (شاهد) به‌عنوان فاکتور اصلی و چهار سطح بقایای گیاهی شامل (1) کاربرد بقایای گندم، (2) بقایای جو، (3) بقایای کلزا و (4) عدم استفاده از بقایا به‌عنوان فاکتور فرعی بودند. نتایج نشان داد که کاربرد علف‌کش متری‌بوزین تراکم علف‌های هرز را در هر دو مرحله گلدهی و قبل از برداشت سیب‌زمینی تا 2 برابر کاهش داد. بقایای گیاهی در مقایسه با عدم کاربرد بقایا ظهور و رشد و نمو علف‌های هرز زمستانه و بهاره زودهنگام را به‌طور کامل تحت فشار قرار داد، اما بر ظهور و رشد و نمو علف‌های هرز بهاره دیرهنگام تأثیری نداشت. در کرت‌هایی که علف‌کش متری‌بوزین همراه با بقایای گیاهی استفاده شده بود، تراکم تاج‌خروس و سلمه‌تره در مرحله گلدهی به کم‌تر از 3 بوته و تراکم خرفه به کم‌تر از 8 بوته در مترمربع کاهش یافت. هیچ‌یک از تیمارها تأثیر معنی‌داری بر عملکرد غده سیب‌زمینی نداشتند. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که: 1) استفاده از بقایای گیاهی در زمان کاشت می‌تواند ظهور و رشد و نمو علف‌های هرز را به‌ویژه تا مرحله گلدهی سیب‌زمینی تحت‌تأثیر قرار دهد. 2) تأثیر بقایای گیاهی پس از 4 تا 6 هفته کاهش می‌یابد و لازم است برای کنترل علف‌های هرزی که بعد از این مرحله سبز می‌شوند عملیات دیگری انجام شود.