مقایسه حساسیت دو جمعیت سن گندمEurygaster integriceps به آفت‌کش‌های فنیتروتیون و دلتامترین

Abstract

سن گندم مهم‌ترین آفت مزارع گندم و جو در ایران است. هدف از مطالعه حاضر بررسی مقاومت احتمالی به حشره‌کش‌های فنیتروتیون و دلتامترین در سن گندم <em>Eurygaster</em> <em>integriceps</em>بود. حشرات کامل از مناطق تابستان گذران در ورامین (تحت فشار سم­پاشی) و گنبد (بدون سابقه سم­پاشی) جمع‌آوری ‌شدند. زیست‌سنجی‌ها با استفاده از روش قطره­گذاری در سطح شکمی سن‌های بالغ تابستان‌گذران انجام شد. حشرات تیمار شده در شرایط آزمایشگاهی با دمای 2±25 درجه سلسیوس و رطوبت نسبی 5±60 درصد نگهداری شدند. مرگ و میر سن‌ها 24 ساعت پس از تیمار، ثبت شد. بنابر نتایج، مقادیر LD₅₀ فنیتروتیون برای حشرات نر و ماده جمعیت گنبد به‌ترتیب برابر 27/26 و8/26 میکروگرم به ازای هر حشره برآورد شد. این مقادیر برای جمعیت ورامین به ترتیب 135 و 11/157 بودند. مقادیر LD₅₀ حشره‌کش دلتامترین برای حشرات نر و ماده در جمعیت گنبد به‌ترتیب 025/0 و 15/0 میکروگرم به ازای هر حشره و در جمعیت ورامین، به‌ترتیب 47/0 و 75/1 برآورد شدند. با توجه به‌نتایج، حساسیت جمعیت ورامین در برابر هر دو حشره­کش مورد مطالعه کمتر از جمعیت گنبد بود. به‌‌طور کلی، علی­رغم حساسیت بالاتر جمعیت­ها به حشره­کش دلتامترین، میزان مقاومت نسبی به دلتامترین بیشتر از فنیتروتیون بود. نتایج حاصل می‌تواند در مدیریت جمعیت­ سن گندم مؤثر باشد.<br />