غغربالگری مقاومت به قارچ Verticillium dahliae در ارقام امیدبخش و کلکسیون ژنوتیپ‌های بومی زیتون ایران

Abstract

بیماری پژمردگی ورتیسیلیومی در اثر قارچ <em>Verticillium dahliae</em> یکی از مخربترین عوامل بیماری­زای زیتون دردنیا ومناطق مختلف زیتون‌کاری ایران محسوب می‌شود. در این تحقیق عکس‌العمل 15 رقم امید­بخش و 15 ژنوتیپ بومی زیتون نسبت به قارچ عامل بیماری بررسی شد. نهال‌های نه ماهه زیتون برای ارزیابی کمی قارچ عامل بیماری و تعیین میزان حساسیت یا مقاومت نسبت به بیماری با ‌روش فرو بردن ریشه در زاد مایه انجام شد. میزان افزایش کمی DNA قارچ موجود در نهال­ها با استفاده از تکنیک Real time PCR و سیستم SYBR Green همراه با آغازگرهای اختصاصی برای ژن بتا توبولین2 در فواصل زمانی صفر،2، 15، 45 و80 روز پس از مایه زنی، ارزیابی شد. ژنوتیپ­های QG-11، DD2-1، PS-5 و رقم مانزانیلا به‌ترتیب بالاترین حساسیت را نسبت به سایر ارقام و ژنوتیپ­ها در برابر بیماری داشتنند. ژنوتیپ‌های KH-13، TTS-1، کد 5 لرستان و DS-5 به‌ترتیب کم‌ترین غلظت DNA قارچ در DNA کل ریشه را به خود اختصاص دادند. علاوه بر این، در این تحقیق مشخص گردید نتایج روش متعارف ارزیابی مقاومت ارقام زیتون مبتنیبر ثبت علایم ظاهری بیماری با نتایج حاصل از کمیت سنجی قارچ با استفاده از Real time PCR دارای هم‌پوشانی نسبتاً بالایی است به‌طوری که ارقامی که در روش ارزیابی متعارف جزء ارقام مقاوم یا بسیار حساس طبقه‌بندی شدند، درروش ارزیابی ملکولی نیز در گروه‌های مشابهی قرار گرفتند. با توجه به‌دقت وحساسیت بالای روش ارزیابی ملکولی می‌توان از روش اخیر برای غربالگری منابع مختلف زیتون برای مقاومت به بیماری پژمردگی ورتیسیلیومی استفاده کرد.<br />