تعیین مقاومت تعدادی از ژنوتیپ‌های گندم نسبت به بیماری پوسیدگی‌های طوقه و ریشه ناشی از گونه‌های <Fusarium culmorum> و <F. pseudograminearum>

Abstract

پوسیدگی طوقه و ریشه از بیماری‌های مهم غلات مختلف دانه‌ریز به‌خصوص گندم و جو می‌باشد که توسط قارچ‌های خاکزاد<br /> <em>Fusarium culmorum</em> و <em>F. pseudograminearum</em>ایجاد می‌شود. کاربرد قارچکش‌ها برای کنترل چنین بیماری‌هایی کافی نبوده و با توجه به ضرر آنها برای محیط زیست و موجودات زنده، توسعه و غربالگری ژنوتیپ‌های مقاوم گندم به‌بیماری به‌عنوان روش مدیریتی جایگزین مورد تأکید است. در مطالعه حاضر، 66 ژنوتیپ گندم نان از نظر مقاومت به <em>F. culmorum</em>در شرایط گلخانه و مزرعه و نسبت ‌به <em>F. pseudograminearum</em> در گلخانه به‌تنهایی و تلفیق هر دو قارچ در گلخانه آزمایش شدند. آزمایش براساس طرح کاملاً تصادفی با 7 تکرار در گلخانه و طرح بلوک‌های کامل تصادفی با 4 تکرار در مزرعه انجام شد. نتایج این مطالعه نشان داد، 12 ژنوتیپ گندم نان شامل ژنوتیپ‌های C62 (C-87-11) و C61 (C-87-18) و ژنوتیپ‌های (Prostor) C35، (F06580G2-1) C37، (F06659G6-1) C38، (POLOVCHANKA/PEHLIVAN) C43، (McCormick/Trego) C52، (VA01W-(205/TX99D4628) C54، C50 (GA951079-3-5/Neuse)، C34 (Gelibolu)،C53 (AWD99*5725/FL9547) و C58 (BURBOT- 6) در برابر <em>F. culmorum</em> و <em>F. pseudograminearum</em> نسبتاً مقاوم بودند. این ژنوتیپ‌ها برای استفاده در برنامه‌های به نژادی گندم با توجه به سایر خصوصیات زراعی می‌تواند قابل توصیه باشد.