مقایسه فراوانی و تنوع گونه‌ای بندپایان گیاه‌خوار موجود در زراعت گندم در سامانه‌های خاک‌ورزی حفاظتی و متداول در منطقه زرقان فارس

Abstract

در این پژوهش، فراوانی و تنوع گونه‌ای بندپایان گیاهخوار موجود در زراعت گندمدر سه سامانه‌ی کشت بی‌خاک‌ورزی، کم‌خاک‌ورزی و متداول در دو فصل زراعی متوالی مطالعه شد. نمونه‌برداری در تمام مراحل رشدی گندم و با استفاده از کارت‌های زرد چسبنده، دستگاه مکش و تله‌های خاکی صورت گرفت. از نرم افزار Past برای محاسبه شاخص‌های تنوع شانون- وینر، سیمپسون، برگر- پارکر و شاخص یکنواختی پیلوجی استفاده شد. گونه‌ی <em>Psammotethix alianus </em> با فراوانی 30.1 درصد تنها گونه فوق غالب در سامانه‌ی کم‌خاک‌ورزی و گونه‌های <em>Malachius bipustulatus </em>(26.13%) و <em>Haplothrips tritici </em>(14%) گونه‌های غالب سامانه‌ی مذکور بودند. در سامانه بی‌خاک‌ورزی (25.6%) <em>P. alianus</em>،<em> H. tritici </em>(24.91%)، <em>Petrobia latens</em> (12.28%) و در سامانه متداول <em>P. alianus</em> (26.66%) و<em>M. bipustulatus </em>(22.78%) گونه‌های غالب بودند. شاخص شانون در سامانه‌های بی‌خاک‌ورزی، کم‌خاک ورزی و متداول به ترتیب 2.25، 2.13، 2.26، سیمپسون 0.84، 0.81، 0.84، برگر- پارکر 0.25، 0.30، 0.26 و پیلوجی 0.68، 0.64 و 0.67 تعیین شد. در کل، فراوانی بندپایان در سامانه متداول اختلاف معنی‌دار با سامانه‌های بی‌خاک‌ورزی و کم‌خاک‌ورزی نشان داد. همچنین شاخص‌های تنوع و یکنواختی در سامانه کم‌خاک‌ورزی اختلاف معنی‌دار با سامانه‌های متداول و بی‌خاک‌ورزی نشان داد.