ارزیابی ابعاد اثرگذاری طرح‌های نوسازی و بهسازی مسکن بر کیفیت محیط روستا (منطقه مورد مطالعه: دهستان حومه شهرستان شیروان)

Abstract

اﻣﺮوزه آﮔﺎﻫﻲ از اﻣﻜﺎﻧﺎت و ﺗﻨﮕﻨﺎﻫﺎی ﻧﻮاﺣﻲ روﺳﺘﺎﻳﻲ و ﺗﺤﻠﻴﻞ آن­ها در ﻓﺮاﻳﻨﺪ برنامه­ریزی توسعه­ روﺳﺘﺎﻳـﻲ اﻫﻤﻴﺖ ﺑﺴﺰاﻳﻲ دارد و ﻧﻮﻋﻲ ﺿﺮورت ﺟﻬﺖ ارائه ﻃﺮح­ها و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪهای ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺤﺴﻮب می­شود. در این راستا طرح­های متنوعی در قالب برنامه­های توسعه روستایی به اجراء گذاشته شده است که طرح­های بهسازی و نوسازی روستایی یکی از مهم­ترین این طرح­ها در کشور می­باشد. اما آنچه مهم است تأثیر طرح­های توسعه و آثار آن در بلندمدت بر کیفیت محیطی روستا می­باشد. هدف پژوهش حاضر ارزیابی تأثیرات ناشی از طرح­های بهسازی و نوسازی مسکن بر کیفیت محیطی روستاهای دهستان حومه شهرستان شیروان با حدود 22 نقطه روستایی می­باشد. روش انجام این تحقیق توصیفی- تحلیلی از نوع پیمایشی می­باشد. جامعه آماری این تحقیق را دریافت کنندگان وام بهسازی و نوسازی مسکن روستایی تشکیل می­دهند. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 203 نفر برآورد گردیـد که به­روش نمونه­گیری تصادفی انتخاب شدنـد. پس از طراحی پرسشنامه براساس شاخص­ها و متغیرهای مستخرج از ادبیات نظری تحقیق و تأیید روایی و سنجش پایایی آن با استفاده از آزمون آلفای کرونباخ (80 درصد)، پرسشنامه­ها تکمیل و در محیط SPSS مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج حاصل از یافته­های تحقیق نشان می­دهد طرح­های بهسازی و نوسازی روستایی تأثیرات قابل توجهی در شاخص­های کیفیت محیط نظیر ماندگاری (01/3)، افزایش استحکام مساکن (01/3)، افزایش حس امنیت (95/2) داشته است. براساس مدل تحلیل مسیر بعد اقتصادی با اثرات کل 659/0 بیش­ترین تأثیر و بعد اجتماعی با اثرات کل 450/0 کم­ترین تأثیر را بر روی سطح کیفیت محیط کل جامعه آماری روستاهای دارای طرح بهسازی و نوسازی داشته­اند.