آشکارسازی همدید و هیدرومتئورولوژیک ریشه‌های جوی سیلاب هروچای

Abstract

سیلاب­ها یکی از شدیدترین و مخرب­ترین مخاطرات جوی می­باشند که همه ساله خسارت جانی و مالی شدیدی را متحمل جوامع در جای جای نقاط مختلف دنیا می­کنند. پژوهش پیش رو به­دنبال آشکارسازی ویژگی­های همدیدی و هیدرومتئورولوژیکی رخداد سیلاب در هروچای به انجام رسیده است. جهت انجام این پژوهش از داده­های روزانه بارش ایستگاه­های خلخال، خانقاه، آرپاچایی و لمبر و داده­های ایستگاه­ هیدرومتری رودخانه کیوی چای جهت شناسایی بارش رخ‌داده و سیلاب اتفاق افتاده و برای بررسی همدید این پدیده از داده‌های تراز سطح زمین (فشار سطح زمین)، داده­های سطوح فوقانی جو از قبیل ارتفاع ژئوپتانسیل، امگا، بادمداری، باد نصف­النهاری و رطوبت نسبی در ترازهای 500 تا 1000 هکتوپاسکال استفاده به­عمل آمد. نتایج به­دست آمده بیانگر این می­باشد که قرارگیری سیستم کم‌فشار در سطح زمین، وقوع بلوکینگ و قرارگیری منطقه مورد مطالعه در شرق ناوه در سطوح فوقانی، منفی بودن پیچانه­های جوی و امگا در ترازهای مختلف، همراه با تغذیه رطوبتی دریای سیاه و مدیترانه در ترازهای 500 تا 700 هکتوپاسکال، دریای سرخ و خلیج‌فارس و دریای عمان در ترازهای 850 و دریای خزر در ترازهای 925 و 1000 هکتوپاسکال شرایط لازم جهت تولید ناپایداری بر بالای جو منطقه مورد مطالعه را فراهم کرده است. این شرایط باعث ایجاد رگبار شدید و شدت یافتن دبی رودخانه هروچای گشته و منجر به تولید سیلاب در این منطقه شده است.