بررسی سطوح غیرقابل نفوذوشاخص تفاضل پوشش گیاهی نرمال شده به‌عنوان پارامتر‌های نمایشگر جزایر حرارتی شهری با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای

Abstract

چکیده <br />پدیده جزیره حرارتی شهری به­طور کلی به­وسیله یک کاهش در جریان گرمای نهان و یک افزایش در گرمای محسوس در مناطق شهری صورت می­گیرد. امروزه این پدیده یکی از معضلات عمده­ شهرهای بزرگ می­باشد، به­طوری که توجه بسیاری از محققان و متخصصان در رشته­های مختلف را به­خود جلب نموده است. در این تحقیق جزایر حرارتی شهر تهران که یکی از پرجمعیت­ترین شهرهای دنیا بوده و هر روزه بر جمعیت و ساخت و سازهای آن افزوده می­شود، مورد مطالعه قرارگرفته است. هدف این پژوهش، استفاده از تصاویر ماهواره­ای به­منظور مقایسه­ دو شاخص تفاضل پوشش گیاهی نرمال شده (<span style="font-family: Times New Roman;">NDVI</span>) و سطوح غیرقابل نفوذ (<span style="font-family: Times New Roman;">ISA</span>) به<span style="font-family: Times New Roman; font-size: small;">­</span>عنوان پارامترهای نمایشگر جزایر حرارتی شهری سطحی (<span style="font-family: Times New Roman;">SUHI</span>) از طریق بررسی رابطه­ آن­ها با شاخص دمای سطحی زمین (<span style="font-family: Times New Roman;">LST</span>) و نقشه­ کاربری اراضی می­باشد. بدین منظور از تصویر<span style="font-family: Times New Roman;">TM</span> ماهوارهلندست 5، مشاهدات دمایی ایستگاه­های هواشناسی، نقشه کاربری اراضی 2000/1و مدل زیرپیکسل استفاده شده است. نتایج این بررسی نشان می­­دهد که رابطه­ای خطی و قوی بین <span style="font-family: Times New Roman;">LST</span> و <span style="font-family: Times New Roman;">ISA</span> وجود دارد، درحالی که رابطه­ی بین <span style="font-family: Times New Roman;">LST</span> و <span style="font-family: Times New Roman;">NDVI</span> بسیار ضعیف­ و منفی می­باشد و به<span style="font-family: Times New Roman; font-size: small;">­</span>منظور بررسی کمی <span style="font-family: Times New Roman;">LST</span> در مطالعات مربوط به جزایر حرارتی شهری با استفاده از سنجش از دور حرارتی، شاخص <span style="font-family: Times New Roman;">ISA</span> بسیار مناسب­تر از شاخص <span style="font-family: Times New Roman;">NDVI</span> می­باشد. هم­چنین با برررسی درصد سطوح غیرقابل نفوذ در هر یک از کاربری­ها این نتیجه حاصل شد که کاربری مسکونی به­دلیل وجود سطوحی مانند آسفالت، بتن و... دارای بیش­ترین درصد سطوح غیرقابل نفوذ وکاربری پوشش گیاهی دارای کم­ترین درصد سطوح غیرقابل نفوذ می­باشند.