قاعده نفی غرر در نکاح در سخنان فقها و حقوق ایران

Abstract

دربارة قاعدة نفی غرر دو قرائت عام و خاص وجود دارد. از این جهت سه دیدگاه فقهی در مورد قلمرو قاعدة نفی غرر شکل گرفته است: دیدگاه اول نفی غرر را مختص به بیع و اجاره می‌شناسد؛ دیدگاه دوم معاوضات را مشمول مفاد نفی غرر عنوان می‌کند؛ دیدگاه سوم اطلاق قاعده را پذیرفته است و نفی غرر را در تمامی عقود لازم میداند. در نتیجة این اختلاف‌نظر این پرسش مطرح است که آیا غرر از عقد نکاح نهی شده است یا خیر؟ به‌ویژه که در ماهیت نکاح اختلاف‌نظر است که آیا احکام معاوضات در مورد نکاح نیز جریان دارد یا خیر؟ و آیا بین نکاح دائم و موقت از جهت احکام معاوضات و نفی غرر تفاوت هست یا خیر؟ در این مقاله سعی شده جایگاه قاعدة نفی غرر در نکاح مشخص شود و با رجوع به مواد قانونی معلوم گردد رویکرد قانون‌گذار پذیرش کدام دیدگاه فقهی بوده است.