تشخیص و پراکنش جغرافیایی آلودگی‌های ویروسی در گلخانه‌های خیار استان‌های تهران و البرز

Abstract

آلودگی‌های ویـروسی از جمله عوامل مهم کاهش کمی و کیفی محصـول کدوئیان در مزارع و گلخـانه‌ها در دنیا و ایران می‌باشند. موزائیـک و زردی برگ‌ها از شایع‌ترین علائم در بوته‌های آلوده می‌باشند. به منظور بررسی وضعیت آلودگی‌های‌های ویروسی در گلخانه‌های خیار در استان‌های تهران و البـرز، تعـداد 219 نمونـه برگ خیار دارای علائم موزائیک و زردی جمع‌آوری و آلودگی آنها به برخی از ویروس‌های شایع کدوئیان از طریق<br />DAS-ELISA و RT-PCR مورد بررسی قرار گرفت. نتایج بدست آمده نشانگر آلودگی 51% نمونه‌ها به ویروس‌ها از جنس‌ها و تیره‌های مختلف ویروسی در کلیه مناطق مورد بررسی بود. آلودگی نمونه‌های جمع آوری شده با علائم زردی به برخی از ویـروس‌های همراه و یا دخیل در عارضه زردی کدوئیان نیز مورد بررسی قرار گرفت. نتایج بدست آمده نشانگر آلودگی برخی از نمونه‌ها به ویروس کوتولگی زرد کدوئیان (CYSDV)، ویروس زردی شته زاد کدوئیان (CABYV) و ویروس موزائیک زرد کدو (ZYMV) بود. بیشترین میزان آلودگی نمونه‌های جمع آوری شده مربوط به CABYV، CYSDV و ZYMV بود. این اولین گزارش از وجود آلودگی به CABYV و CYSDV در گلخانه‌های خیار در ایران می‌باشد. حدود 19% نمونه‌های آلوده دارای آلودگی همزمان به دو و یا بیش از دو ویروس بودند. بیشترین آلودگی همزمان مربوط به آلودگی‌های دو تایی و ویروس CABYV از اجزای اصلی آلودگی‌های دو و سه گانه بود. نتایج بدست آمده از تعیین استرین جدایه‌های ایـرانی (CABYV) با استفاده از آغازگرهای اختصاصی، نشانگر آلودگی نمونه‌های مورد بررسی به استرین (C) و عدم آلودگی آنها به استرین (R) بود. وجود استرین (C) ویروس زردی شته زاد کدوئیان برای اولین بار از کدوئیان در ایران گزارش می‌گردد. نتایج بدست آمده از بررسی آلودگی نمونه‌های جمع آوری شـده به ویروس‌های دوقلو قابل انتقال با سفید بالک‌ها (WTGs) از طریق واکنش زنجیره‌ای پلیمراز (PCR) و استفاده از آغازگر‌های عمومی و اختصاصی، نشانگر عدم آلودگی نمونه‌های جمع آوری شده به WTGs بود