بررسی مقایسهای معماری دوره هخامنشی ( 330-559ق.م) با معماری دوره ساسانی ( 224 -651م)

Abstract

<span class="fontstyle0">معماری هر تمدنی بیانگر مظاهر آن تمدن است و وابستگی بسیاری با شیوۀ نگرش،اوضاع اجتماعی، رشد جوامع<br />و هنر هر قوم دارد. این مقاله به بررسی معماری در دوره هخامنشی و ساسانی پرداخته و با بهرهگیری از منابع موجود،<br />معماری و سبک مورد استفاده در این دو دوره را معرفی نموده و سپس به مقایسه آنها پرداخته است. کاخ ها، قلعهها و<br />استحکامات نظامی، بناهای مذهبی، آرامگاهها، سنگ نگارهها، کتیبهها و دیگر آثار موجود بیانگر آن است که معماری<br />نشان دهنده ارزشهای فرهنگی، اقتصادی، مذهبی و عظمت و قدرت شاهنشاهی است. هخامنشیان در معماری نیز<br />مانند سیاست به تلاش در راه سازماندهی و برانگیختن تعداد زیادی از اقوام و نژادها و فرهنگهای گوناگون پرداختند.<br />معماری هخامنشی در طرح و کلیات استقلال داشت و به عنوان شیوه پارسی مطرح است. با سقوط شاهنشاهی<br />هخامنشی و تسلط یونانیان و سپس روی کار آمدن اشکانیان، شیوه پارتی جایگزین آن شد که از نظر طرح، عناصر،<br />تزیینات، اجرا و حتی مصالح با شیوه پارسی متفاوت بود. شیوه جدید هر چند شالوده معماری دوره ساسانی را شکل<br />داد، اما به جهت تنوع طرح ها، اجزا و عناصر بکاررفته و نیز اقتباس زیاد از معماری مناطق مختلف، بیشتر یک مرحله<br />انتقالی و مجموعهای از تجربه ها محسوب می شد که تأثیر پذیری از معماری هخامنشی در آن مشخص است. بعد از<br />پارت ها و روش یونان گرایی سطحی شان تمدن کهن ایران دوباره در حکومت کشور زنده شد. به دلیل اینکه شیوه<br />معماری پارتی در موارد کمی تأثیر در معماری ساسانی داشته از آن گذشته ایم و به معماری ساسانی پرداخته ایم. با<br />توجه به وسعت قلمرو هخامنشی و ساسانی و وجود ملتها و فرهنگهای گوناگون، تنوع در سبک معماری ابن دو<br />دوره مشهود است. ساسانیان در ساخت بناهای مختلف علاوه بر اینکه از دورههای پیشین الگو گرفتهاند، در جهت<br />رشد و توسعه معماری قدم برداشته و به سبک و معماری بناها و کاخ ها، مصالح و تزیینات بکاررفته در بناها توجه<br />داشتند که در این مقاله به آن پرداخته شده است</span> <br /><br />