تأثیر تنش شوری و کاربرد ورمی‌کمپوست بر برخی ویژگی‌های مورفوفیزیولوژیک، عملکرد و میزان غلظت عناصر گیاه دارویی گاوزبان (.Borago officinalis L)

Abstract

<strong>به</strong><strong>‌</strong><strong>منظور بررسی اثر شوری و کاربرد ورمی‌کمپوست بر</strong><strong> برخی ویژگی‌های مورفوفیزیولوژیک، عملکرد</strong><strong> و میزان غلظت عناصر گاوزبان </strong><strong>(.</strong><strong><em>Borago officinalis</em></strong><strong> L</strong><strong>)</strong><strong> آزمایشی </strong><strong>به</strong><strong>‌صورت فاکتوریل بر</strong><strong>پایه طرح کاملا تصادفی با </strong><strong>چهار</strong><strong>تکرار</strong><strong> در گلخانه‌ ایستگاه تحقیقاتی</strong><strong>دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز در سال زراعی</strong><strong>1394 اجرا شد. تیمارهای مورد بررسی شامل تنش </strong><strong>شوری در چهار سطح (</strong><strong>عدم اعمال تنش شوری به</strong><strong>‌</strong><strong>عنوان تیمار شاهد</strong><strong>، چهار، هشت و 12 دسی‌زیمینس بر متر کلریدسدیم) و </strong><strong>تیمار ورمی‌کمپوست شامل چهار</strong><strong>سطح (صفر-</strong><strong>شاهد</strong><strong>، پنج، 10 و 15 درصد وزنی) </strong><strong>بودند</strong><strong>.</strong><strong> نتایج حاصل از آزمایش نشان داد که تأثیر تیمار کودی بر تمامی صفات مورد بررسی معنی‌دار بود، </strong><strong>هم‌چنین نتایج حاکی از آن بود که تیمارهای مختلف شوری سبب افزایش معنی‌دار تمام صفات اندازه‌گیری شده به‌جز غلظت فسفر شد. اثر برهمکنش تنش شوری و ورمی‌کمپوست بر صفات منیزیم، سدیم و کلر در سطح یک‌</strong><strong>درصد، بر عملکرد گل خشک و محتوای کلروفیل در سطح پنج‌</strong><strong>درصد معنی‌د‌ار بود. مقایسه میانگین تیمارها مشخص نمود که با افزایش تنش شوری مقادیر کربوهیدرات‌های محلول، پرولین، فسفر، سدیم و کلر افزایش و ارتفاع بوته، عملکرد اندام‌هوایی در بوته، عملکرد گل خشک، کلروفیل، پتاسیم و نیتروژن کاهش یافت.</strong><strong> در این میان بیش‌ترین مقادیر صفات فیزیولوژیکی و درصد عناصر غذایی گاوزبان در تیمار ۱5 درصد وزنی ورمی‌کمپوست به‌دست آمد. </strong><strong>بنابراین،</strong><strong>استفاده از ورمی</strong><strong>‌</strong><strong>کمپوست </strong><strong>به</strong><strong>‌</strong><strong>عنوان</strong><strong>یک</strong><strong>کود</strong><strong>آلی،</strong><strong>علاوه بر افزایش رشد گیاه، می</strong><strong>‌</strong><strong>تواند راهکار مناسبی برای کم کردن اثرهای منفی ناشی از غلظت زیاد سدیم و</strong><strong>کلر در خاک</strong><strong>‌</strong><strong>ها بر رشد گاوزبان اروپایی باشد.</strong>