بررسی عوامل ترویجی مؤثر بر پذیرش فناوری‌های حفاظت آب در استان سمنان

Abstract

باتوجه به کاهش بارندگی و درنتیجه کاهش منابع آب کشاورزی، استفاده از فناوری‌های مؤثر بر مصرف درست آب ضروری است. این پژوهش با هدف بررسی نقش متغیرهای ترویجی در پذیرش فناوری‌های حفاظت آب در استان سمنان انجام گرفت. تحقیق حاضر از نوع کاربردی است که با روش علی- ارتباطی صورت گرفت. متغیر مستقل تحقیق روش‌های ترویجی و متغیر وابستة تحقیق میزان پذیرش فناوری‌های حفاظت از آب توسط کشاورزان استان سمنان است. جامعة آماری تحقیق حدود 14000 نفر از کشاورزان استان سمنان بودند که در شهرستان‌های مربوطه سکنا دارند. براساس فرمول کوکران، تعداد نمونة مورد نظر 215 نفر تعیین شد که برای دقت بیشتر این تعداد به 220 نفر افزایش یافت و 212 پرسشنامه قابل تحلیل و بررسی بود. به‌منظور تعیین نقش متغیرهای ترویجی از رگرسیون گام‌به‌گام استفاده شد که این متغیرها درمجموع توان تبیین 2/54 درصد واریانس متغیر وابستة پذیرش فناوری‌های حفاظت آب را داشتند. به‌کارگیری روش‌های مشارکتی با توان تبیین 4/16 درصد واریانس پذیرش فناوری‌های حفاظت آب، استفاده از فناوری‌ها در مزارع نمایشی و پخش فیلم‌های ویدئویی با توان تبیین 3/25 درصد، متغیر آموزش از طریق مددکاران ترویجی با 7/7 درصد و درنهایت دو متغیر به‌کارگیری فناوری از طریق مشورت با مددکاران ترویجی و آموزش از طریق شرکت‌های خدمات مشاوره با 8/4 درصد به‌ترتیب بیشترین نقش را در پذیرش فناوری‌های حفاظت آب داشتند.