تبیین شاخص‌های کیفی توسعۀ فرهنگی در کلان‌شهر تهران از منظر نخبگان

Abstract

توسعه به عنوان فرایند بهبود شرایط و کیفیت زندگی برای مردم جامعه، دارای ابعاد اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی است. در این میان نقش فرهنگ شاید برجسته­‌تر از سایر حوزه­‌ها باشد، به گونه‌­ای که می‌­توان گفت توسعۀ فرهنگی یک جامعه می­‌تواند توسعۀ سیاسی، اقتصادی و اجتماعی آن را تضمین کند. از مسائل اساسی در توسعۀ شهر تهران از یک سو فقدان شاخص‌های مشخص و از سوی دیگر نگرش کمی به مقولۀ توسعۀ فرهنگی است. هدف پژوهش حاضر احصاء شاخص‌های کیفی توسعۀ فرهنگی در شهر تهران است و داده‌های آن با استفاده از مصاحبه نیمه‌ساختاریافته گردآوری شده است. جمعیت آماری این پژوهش متخصصان و اساتید علوم اجتماعی، برنامه‌ریزی شهری و مدیریت فرهنگی هستند. در این تحقیق با ده نفر از نخبگان و صاحب‌نظران حوزه فرهنگ دربارۀ شاخص‌های کیفی توسعۀ شهر تهران و همچنین موانع، راهکارها و کاربست‌پذیری آن‌ها مصاحبه‌های عمیق صورت گرفت و داده‌های به دست آمده تحلیل محتوا شد. یافته‌های حاصل از این پژوهش بطور خلاصه نشان داد مدیریت توسعۀ فرهنگی کلان‌شهر تهران مستلزم مؤلفه‌هایی چون تبادلات فرهنگی، همسوسازی فعالیت‌های سازمان‌ها و نهاد‌های فرهنگی، آموزش‌های فرهنگی، افزایش مشارکت و اعتماد اجتماعی میان شهروندان، رفع موانع مدیریتی و ... است.