مکان یابی QTLهای کنترل کننده برخی صفات مهم زراعی در کلزا

Abstract

مکان‌یابی QTL علاوه بر اطلاعات مفیدی که در زمینه تعداد ژن‌های کنترل کننده صفات کمی و جایگاه ژنومی آن‌ها فراهم می‌کند، می‌تواند در گزینش به کمک نشانگر هم مورد استفاده قرار گیرد. به منظور مکان‌یابی QTLهای کنترل‌کننده تعداد روز تا گلدهی، ارتفاع بوته، ارتفاع پایین‌ترین شاخه فرعی از سطح زمین، طول گل‌آذین اصلی و تعداد غلاف درگل‌آذین اصلی، 135 لاین هاپلویید مضاعف کلزا حاصل از تلاقی بین یک لاین زمستانه فرانسوی (Darmor-Bzh) و یک لاین بهاره کره‌ای (Yudal) به همراه 7 واریته تجاری و والدین در یک آزمایش در قالب طرح لاتیس ساده با دو تکرار در سال 1386-1387 درمزرعه پژوهشی و آموزشی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران مورد ارزیابی قرار گرفتند. نقشه لینکاژی جمعیت با استفاده از 459 نشانگر مولکولی شامل آیزوزیم، RFLP، RAPD، SSR و SNP ترسیم گردیدکه 19 گروه لینکاژی را پوشش می‌داد. بر اساس روش مکان‌یابی فاصله‌ای مرکب برای صفات تعداد روز تا گلدهی، ارتفاع بوته، ارتفاع اولین شاخه فرعی از سطح زمین، طول گل‌آذین اصلی، تعداد غلاف در گل‌آذین اصلی و تراکم غلاف در گل‌آذین اصلی به ترتیب دو، سه، سه، یک، دو و سهQTL شناسایی شد. بیشترین تعداد QTL روی کروموزوم‌های DY13 و DY6 شناسایی گردید و به نظر می‌رسد که این دو گروه پیوستگی به لحاظ صفات مورد بررسی دارای نقش اساسی هستند.