تأثیر فواصل آبیاری و زمان برداشت بر عملکرد دانه و اسانس انیسون Pimpinella anisum L.))

Abstract

به‌منظور بررسی تأثیر فواصل آبیاری و زمان برداشت بر عملکرد و اجزای عملکرد انیسون (<em>Pimpinella anisum </em>L.) آزمایشی در سال ١٣٨٩در مزرعۀ تحقیقاتی دانشگاه زنجان به‌صورت اسپلیت پلات در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. فواصل آبیاری در سه سطح شامل ٧، ١٢و ١٧ روز در کرت‌های اصلی و زمان برداشت در سه سطح شامل برداشت در مرحلۀ خمیری نرم (مومی شدن)، خمیری سفت و رسیدگی کامل دانه‌ها در کرت‌های فرعی بررسی شدند. نتایج نشان داد که تأثیر فواصل آبیاری بر بیشتر صفات شامل تعداد دانه در چتر، تعداد دانه در چترک، تعداد چتر در بوته، وزن هزاردانه، عملکرد دانه، درصد و عملکرد اسانس دانه معنی‌دار (٠٥/٠ P ≤) بود. با افزایش فاصلۀ آبیاری از ٧ به ١٧ روز بیشتر صفات مورد بررسی از جمله عملکرد دانه و عملکرد اسانس به‌طور معنی‌داری کاهش یافتند، ولی درصد اسانس افزایش یافت. به‌طوری‌که بیشترین عملکرد دانه (٠٧/٦٣٦ کیلوگرم در هکتار) و عملکرد اسانس (٧٦/٢٣ کیلوگرم در هکتار) از فاصلۀ آبیاری ٧ روز و کمترین مقدار صفات مذکور از فاصلۀ آبیاری ١٧ روز به‌دست آمد. زمان برداشت نیز تأثیر معنی‌داری (٠٥/٠ P ≤) بر برخی از صفات شامل وزن هزاردانه، تعداد دانه در چتر، عملکرد دانه، عملکرد و درصد اسانس داشت. به‌طوری‌که با تأخیر در برداشت از مرحلة خمیری سفت تا رسیدگی کامل تعداد دانه در چتر، عملکرد دانه، عملکرد اسانس و درصد اسانس به‌طور معنی‌داری کاهش یافتند. اثر متقابل فاصلة آبیاری و زمان برداشت نیز بر عملکرد دانه معنی‌دار بود. بیشترین عملکرد دانه از فاصلة آبیاری 7 روز و برداشت در مرحلة خمیری سفت به‌دست آمد.