اثر تمرین ترکیبی و مکمل یاری بذرکتان بر شاخصهای انسولینی و ترکیب بدنی زنان دارای اضافه وزن

Abstract

مقدمه: انجام تمرینات ورزشی منظم و استفاده از استراتژی­های غذایی، همواره از جمله رویکردهای کم­خطر و سالم برای مقابله و درمان پدیده چاقی و بهبود آن به‌شمار می­رود. در این راستا، مطالعه حاضر با هدف تعیین اثر تمرین ترکیبی با مکمل یاری بذر کتان بر شاخص­های ترکیب بدنی، گلوکز، انسولین و مقاومت به انسولین دختران دارای اضافه­ وزن انجام شد.<br /> روش­کار: این مطالعه کارآزمایی بالینی در سال 1396 بر روی 36 زن دارای اضافه­ وزن در دانشگاه تبریز انجام شد. افراد به‌صورت تصادفی به چهار گروه 9 نفری: تمرین همراه با مصرف مکمل، تمرین ترکیبی، مکمل یاری بذر کتان و کنترل تقسیم شدند. تمرین ترکیبی شامل تمرینات هوازی با شدت 65% ضربان ­قلب­ ذخیره و تمرینات ­مقاومتی با شدت 60% یک تکرار بیشینه بود. افراد هر بسته پودر بذر کتان را یک ساعت قبل از غذا، در سه وعده غذایی و در داخل 250 میلی‌گرم آب حل کرده و در طول 4 هفته دوره­ تمرین مکمل ­یاری استفاده کردند. مقادیر انسولین با استفاده از کیت الایزا، میزان گلوکز ناشتا توسط دستگاه اتوآنالایزر و مقاومت به انسولین با روش ارزیابی مدل هومئوستازی (HOMA) اندازه­گیری شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم­افزار آماری SPSS (نسخه 22) و آزمون‌های تحلیل واریانس یک­راهه، آزمون آنالیز واریانس با اندازه­گیری­های مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنی‌دار در نظر گرفته شد.<br /> یافته­ها: در گروه تمرین ترکیبی، نسبت دور کمر به باسن بعد از چهار هفته کاهش معنی­داری داشت (015/0=p) و مکمل یاری بذر کتان به‌تنهایی باعث کاهش معنی­دار وزن (008/0=p)، درصد چربی (041/0=p) و نسبت دور کمر به باسن (015/0=p) شد، ضمن اینکه مداخلات نتوانست بر انسولین (511/0=p)، مقاومت انسولینی (549/0=p) و گلوکز خون (600/0=p) تأثیر بگذارد.<br /> نتیجه­گیری: چهار هفته تمرین ترکیبی و مکمل یاری بذر کتان بر گلوکز و شاخص­های انسولینی مرتبط و همچنین ترکیب بدن تأثیر خاصی نداشت و استفاده از چنین متغیرهای مستقلی، نیازمند بررسی­های بیشتری خواهد بود.