تأثیر آلودگی ویروس موزاییک خیار و ویروس موزاییک کلم‌گل بر مقاومت کلزا به ویروس موزاییک شلغم

Abstract

ویروس موزاییک شلغم (<em>Turnip mosaic virus</em>, TuMV) از مزارع کلزا به‌طور گسترده گزارش شده است. کشت رقم­های مقاوم بهترین راه کنترل بیماری‌های ویروسی است. بااین‌وجود گیاهان مقاوم به یک ویروس در آلودگی هم‌زمان با سایر ویروس‌ها ممکن است مقاومت خود را از دست بدهند. ازاین‌رو در پژوهش حاضر تأثیر آلودگی مخلوط TuMV، با ویروس موزاییک خیار (<em>Cucumber</em> <em>mosaic virus</em>, CMV) و ویروس موزاییک کلم‌گل (<em>Cauliflower mosaic virus</em>, CaMV) روی مقاومت یک رقم متحمل کلزا (کرج 3) و یک لاین کلزای تراریخته از رقم بهارۀ RGS003 دارای سازۀ سنجاق سری با مقاومت بالا در برابرTuMV در شرایط گلخانه بررسی شد. مایه‌زنی گیاهان به روش مکانیکی و ارزیابی غلظت نسبی TuMV با استفاده از روش RT-PCR نیمه­کمی انجام گرفت. نتایج این پژوهش نشان دادند آلودگی هم‌زمان TuMV و CaMV تأثیری روی مقاومت کلزای تراریخته مقاوم به TuMV ندارد. نتایج RT-PCR نیمه کمی نیز اختلاف معنی‌داری در غلظت TuMV در حضور CaMV نشان ندادند. درحالی‌که برهمکنش هم‌افزایی بین TuMV و CMV قادر به غلبه بر مقاومت گیاهان کلزای تراریخته در برابر TuMV شد. نتایج RT-PCR نیمه کمی نیز نشان دادند غلظت TuMV در گیاه تراریخته در حضور CMV افزایش یافت، درحالی‌که در رقم کرج 3 غلظت TuMV تحت تأثیرCMV قرار نگرفت. بنابراین برای معرفی گیاهان تراریخته مقاوم به TuMV لازم است سازه‌ای طراحی شود که گیاه تراریخته هم‌زمان به TuMV و CMV مقاوم شوند.