شناسایی صفات اثرگذار در بهبود عملکرد علوفه خشک در سه گونه از جنس آگروپیرون

Abstract

با هدف تعیین روابط بین عملکرد علوفه خشک و برخی صفات زراعی مرتبط با آن در جنس آگروپیرون، 31 جمعیت از سه گونه مختلف جنس آگروپیرون (<em>A. </em><em>desertorum</em><em>،</em> <em>A. cristatum</em> و <em>A. </em><em>e</em><em>longatum</em>) در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با 3 تکرار در مزرعه تحقیقاتی پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی شمالغرب و غرب کشور (تبریز) در سال‌های زراعی 94- 1393 ارزیابی شدند. ضرایب همبستگی نشان داد که عملکرد علوفه خشک در گونه <em>A. elongatum</em> با قطر تاج‌پوش همبستگی مثبت و با صفت تعداد روز تا گرده‌افشانی همبستگی منفی معنی‌دار داشت. در گونه‌های <em>A. desertorum</em> و <em>A. cristatum</em> نیز صفت عملکرد علوفه خشک، با تعداد ساقه همبستگی مثبت و با عرض برگ پرچم همبستگی منفی معنی‌دار داشت. با استفاده از تجزیه رگرسیونی گام‌به‌گام، در گونه <em>A. elongatum</em>، به‎ترتیب صفات قطر تاج‌پوشش و تعداد روز تا گرده‎افشانی و در گونه‌های <em>A. desertorum</em> و <em>A. cristatum</em>، صفات تعداد ساقه و طول خوشه وارد مدل شدند. تجزیه مسیر برای عملکرد علوفه خشک به‎عنوان متغیّر تابع نشان داد که در گونه <em>A. elongatum</em> صفت قطر تاج‌پوش دارای اثر مستقیم مثبت (61/0) و صفت تعداد روز تا گرده‎افشانی اثر مستقیم منفی (46/0-) و در گونه‌های <em>A. desertorum</em> و <em>A. cristatum</em>، تعداد ساقه اثر مستقیم مثبت (73/0) و طول خوشه اثر مستقیم منفی (44/0-) بر متغیر تابع داشتند. یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که در گونه <em>A.elongatum</em>، صفات قطر تاج‌پوش و تعداد روز تا گرده‌افشانی و در گونه‌های <em>A. desertorum</em> و <em>A.cristatum</em>، صفت تعداد ساقه تأثیر بیشتری در عملکرد علوفه خشک داشته و می‌توانند به‎عنوان شاخص در گزینش ژنوتیپ‌های مطلوب استفاده شوند.