بررسی آزمایشگاهی تاثیر عمق نصب زهکش بر شوری زهاب خروجی از نیمرخ خاک رس سیلتی

Abstract

ایران پس از چین، هند و پاکستان بیشترین مساحت اراضی شور و سدیمی را در آسیا دارا می‌باشد. بنابراین زهکشی جزء غیر قابل تفکیک کشاورزی فاریاب در بسیاری از نقاط ایران به حساب می‌آید. عمق نصب زهکش‌ها یکی از چالش های مهم در طراحی و اجرای شبکه های زهکشی از دیدگاه اقتصادی و زیست محیطی است. در این مقاله برای بررسی این موضوع، از یک مدل آزمایشگاهی بهره گرفته‌ شده است. زهکش‌ها در اعماق 25/0، 5/0 و 85/0 متری در یک تانک شن به ابعاد 5/0*1*2 متر حاوی سه لایه خاک با بافت رس سیلتی هر یک به ضخامت 3/0 متر با هدایت های الکتریکی عصاره اشباع به ترتیب از بالا 7/12،2/31 و 5/67 دسی زیمنس بر متر نصب شده و کمیت و کیفیت آب خروجی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج به دست آمده نشان داد که بیشینه هدایت الکتریکی آب خروجی با افزایش عمق نصب زهکش‌ها افزایش می‌یابد. بیشترین شوری خارج شده از زهکش‌های نصب شده در عمق های 25/0، 5/0 و 85/0 متری به ترتیب برابر 1/43، 6/55 و 8/131 دسی زیمنس بر متر اندازه‌گیری شد. عمق آب تخلیه شده در هر آزمایش برای رسیدن به شوری بیشینه به ترتیب برای سه عمق برابر با 5/22، 5/25 و 27 میلی متر اندازه گیری شد. بنابراین، می‌توان نتیجه گرفت که کاهش عمق نصب زهکش‌ها موجب بهبود کیفیت آب خروجی و کاهش مقدار آن می‌گردد.