تاثیر غلظت توصیه شده مزرعه‌ای سه حشره‌کش مختلف روی فراسنجه‌های جدول زندگی زنبور پارازیتوئید Trichogramma evanescens (Hym.: Trichogrammatidae) در شرایط آزمایشگاهی

Abstract

کنترل شیمیایی یکی از متداول­ و پرکاربردترین روش­های کنترل آفات می­ باشد. استفاده از کنترل شیمیایی همراه با سایر روش ­های کنترلی کم­ خطر مانند کنترل بیولوژیک در برنامه ­های مدیریت تلفیقی آفات توصیه می ­شود. بنابراین، در این چارچوب یافتن حشره­ کش مناسب و زمان مناسب سم­پاشی ضروری به نظر می­ رسد. در این مطالعه، سه مرحله مختلف رشدی زنبور Trichogramma evanescens Westwood (Hymenoptera: Trichogrammatidae) شامل لارو، پیش­­ شفیره و شفیره با روش غوطه­ وری در معرض غلظت توصیه شده مزرعه ­ای حشره­ کش­ های دلتامترین، اسپیروترامرات و فلوپیرادیفورون قرار گرفتند. سپس، ویژگی­ های تولیدمثلی، زیستی و فراسنجه ­های جدول زندگی زنبور T. evanescens برآورد شد. در تخم­ های تیمار شده با دلتامترین در هر سه مرحله رشدی زنبور T. evanescens کاهش معنی­ دار باروری و طول دوره تخمریزی حشرات ماده زنبور پارازیتوئید مشاهده شد. تیمار مراحل لاروی و پیش­شفیرگی زنبور T. evanescens با اسپیروتترامات و فلوپیرادیفورون تاثیر معنی ­داری بر نرخ ناخالص تولیدمثل (GRR)، نرخ متناهی افزایش جمعیت (λ)، نرخ ذاتی افزایش جمعیت (r) و نرخ خالص تولیدمثل (R0) نداشت. در صورتی­ که شفیره حساس ­ترین مرحله رشدی زنبور پارازیتوئید بوده و در صورت مواجه با هر سه حشره کش، همه فراسنجه­ های جدول زندگی تحت تأثیر قرار گرفتند. نتایج این پژوهش حاکی از سازگاری نسبی اسپیروترامات و فلوپیرادیفورون با زنبور پارازیتوئید T. evanescens است. با این حال، برای تأیید نتایج، آزمایش ­هایی برای ارزیابی تأثیر حشره ­کش ­های مورد آزمایش روی T. evanescens در شرایط مزرعه ­ای مورد نیاز است.