شناسایی ریخت‌شناختی و مولکولی Elsinoë punicae، عامل بیماری اسکب انار در استان‌های گلستان و مازندران

Abstract

در سال­های اخیر، یک بیماری کمتر شناخته شده که موجب ایجاد لکه­های نکروتیک روی اندام های گل و سطح میوه انار می گردد، در برخی مناطق کشت انار در ایران از جمله استان های گلستان و مازندران شیوع پیدا کرده است. تحقیق حاضر با هدف شناسایی عامل بیماری در این دو استان اجرا گردید. به این منظور در بهار 1396 از باغات انار این دو استان بازدید و نمونه برداری از اندام­های گل و میوه صورت پذیرفت. جداسازی عامل بیماری با استفاده از روش­های رایج در بیماری شناسی گیاهی انجام و کشت­های خالص با استفاده از روش نوک ریسه جهت مطالعات ریخت شناختی و مولکولی ایجاد شدند. پرگنه قارچ روی محیط عصاره مالت آگار کند رشد (3-4 میلیمتر در هفته)، برجسته، مطبق، میسلیوم متراکم در قسمت مرکزی، میسیلیوم در قسمت مرکزی سفید رنگ و در حاشیه متمایل به صورتی بود. ساختارهای اسپورزایی در محیط کشت تشکیل نگردید. در محل لکه ها در سطح میوه های آلوده آسروول هایی مشاهده شدند. آسروول به قطر50 تا200 میکرومتر، کنیدیوفورها متراکم، منفرد و نسبتا کوتاه، سلول های کنیدیوم زا بی­رنگ یا قهوه­ای روشن و فیالیدیک بودند. همچنین ناحیه ITS-rDNA توالی یابی شد. قارچ عامل بیماری براساس ویژگی های ریخت شناختی و توالی نوکلئوتیدی ناحیه<br /> ITS-rDNA گونه<em>Elsinoë punicae</em> شناسایی گردید. مایه­زنی­میوه­های سالم انار (رقم یزد) با سوسپانسیون مسیلیوم قارچ منجر به ایجاد علایم اسکب روی میوه شد، در حالیکه در نمونه های شاهد علایمی مشاهده نگردید. عامل بیماری از بافت های مایه زنی شده مجدد جداسازی شد.