میزبانان جدید Polymyxa betae از ایران

Abstract

<em>Polymyxa betae</em> اولین بار در سال 1964 به عنوان پارازیت ریشه چغندرقند توسط کسکین (Keskin) تشخیص، نامگذاری وتشریح شد. لکن اهمیت این شبه قارچ بیشتر به خاطر نقش آن در پایداری و انتقال ویروس رگبرگ زرد نکروتیک چغندرقند (, BNYVV(<em>Beet necrotic yellow vein virus</em> عامل بیماری ریشه‌ریشی (ریزومانیا) است. تاکنون آلودگی <em>P. betae</em>در گیاهانی نظیر <em>Atriplex patula</em> (اسفناج صحرایی)<em>، </em><em>Amaranthus retroflexus</em> (تاج خروس وحشی)، <em> </em><em>Chenopodium album</em> (سلمه تره)، <em>Portulaca oleracea</em> (خرفه)، <em>P. grandiflora</em>، <em>Papaver argenome</em><em>،</em><em>Silene albae</em>، <em>S.vulgaris</em>، <em> S.noctiflora</em><em>Spinacia oleracea</em> (اسفناج) و <em>Stellaria graminea</em> (گندمک)،ردیابی شده است. در ایران مطالعه کافی روی دامنه میزبانی <em>P. betae</em>صورت نگرفته استواین تحقیق با هدف بررسی دامنه میزبانی این شبه‌قارچ و نقش علف‌های هرز مزارع چغندرقند در پایداری آن در راستای کنترل بهتر بیماری ریزومانیا صورت گرفت. نمونه‌برداری از ریشة گیاهان علف هرز در سال زراعی 1391 از مزارع چغندر قند استان‌های فارس و لرستان شامل: <em>Amaranthus blitoides</em> (تاج خروس خوابیده)، <em>A. retroflexus</em>، <em>Asperugo procumbens</em> (گاوزبان وحشی)، <em> C. album</em>، <em>Cirsium arvense</em> (کنگر وحشی)، <em>Conringia orientalis</em> (علف‌گوش خرگوش)، <em>Convolvulus arvensis</em> (پیچک صحرایی)، <em>Heliotropium europaeum</em> (آفتاب پرست)، <em>Hibiscus trionum</em> (کنف وحشی)، <em>Malva sylvestris</em> (پنیرک)، <em>Melilotus officinalis</em> (یونجه باغی)، <em>Sonchus oleraceus</em> (شیر‌تیغی)، <em>Setaria viridis</em> (چسبک)، <em>Raphanus raphanistrum</em> (ترب‌وحشی)، <em>P</em>. <em>oleracea</em>، <em>Spergula arvensis</em> (اسپرگول بیابانی)، <em>Tragopogon graminifolius</em> (شنگ وحشی) و <em>Xanthium strumarium</em> (توق) صورت گرفت.بدین منظور استخراج DNA از ریشه‌ی علف‌های هرز به روش <em>گوانیدین مکنزی و همکاران</em>( MacKenzie <em>et al</em>. 1997) انجام پذیرفت و در آزمون PCR با آغازگرهای اختصاصی <em>P. betae</em> مورد استفاده قرار گرفت. در این تحقیق با استفاده از این روش نقش گیاهان <em>A. retrosflexus</em> (تاج خروس وحشی)، <em>C. album</em> (سلمه‌تره)، <em>P. oleracea</em> (خرفه)، <em>R. raphanistrum</em> (ترب وحشی) و <em>S. arvensis</em> (اسپرگول بیابانی) به عنوان میزبان‌های <em>P. betae</em> اثبات گردید. دو گونه ترب‌ وحشی و اسپرگول بیابانی به عنوان میزبان های جدید <em>P. betae</em> در دنیا معرفی می گردند. این علف‌های هرز می توانند در فصولی که محصولات دیگر در تناوب با چغندرقند کشت می‌شوند به پایداری <em>P. betae</em> و BNYVV کمک کنند.