مدل برنامه‌ریزی مجدد حرکت قطارهای مسافری در شرایط مسدودی خطوط شبکه ریلی

Abstract

رخداد حوادث و اختلالات پیش‌بینی نشده در شبکه‌های ریلی موجب افزایش زمان‌های تأخیر قطارها، کاهش ظرفیت بالقوه مسیر، افت قابلیت اطمینان و استواری برنامه زمان‌بندی می‌شود. مدیریت اختلال در راه‌آهن، شامل مجموعه روش‌هایی است که جهت مدیریت رخدادهای پیش‌بینی نشده‌ و کاهش انحراف از برنامه زمان‌بندی اولیه، اتخاذ می‌گردد. در این تحقیق، مسدودی موقتی بلاک‌های یک شبکه ریلی در اثر حوادث، به عنوان عامل اختلال در برنامه حرکت قطارها در نظر گرفته شده است. زمان شروع مسدودی و مدت زمان لازم برای رفع اختلال مشخص است. در مقاله حاضر، ابتدا مدل زمان‌بندی اولیه حرکت قطارها با هدف کمینه کردن مجموع زمان سفر قطارها ارائه خواهد شد. سپس مدل برنامه‌ریزی مجدد حرکت قطارها که توسعه‌یافته مدل زمان‌بندی اولیه است ارائه می‌شود. برنامه حاصل از مدل زمان‌بندی اولیه مبنای مقایسه بوده و به عنوان ورودی مدل زمان‌بندی مجدد در نظر گرفته می‌شود . مدل زمان‌بندی مجدد ارائه شده در این تحقیق می‌تواند در یک شبکه ریلی، برنامه جدیدی ارائه نماید که در آن مجموع وزنی تا خیرات قطارها در رسیدن به ایستگاه‌های مسافر گیری، کمینه شده و برنامه جدید کمترین انحراف را نسبت به برنامه اولیه داشته باشد. این برنامه جدید شامل تعیین زمان‌های حرکت قطارها در شبکه ریلی و تعیین ایستگاه‌های جدید جهت توقف برای اقامه نماز مسافرین است. به منظور افزایش سرعت حل مسئله، یک روش ابتکاری مبتنی بر محدود نمودن فضای جواب پیشنهاد شده است. جهت اعتبارسنجی مدل زمان‌بندی مجدد، از چند سناریوی مسدودی یک بلاک در مسیر تهران-اهواز-خرمشهر استفاده شده است. نتایج حل مسئله و مثال‌های واقعی نشان می‌دهد که مدل زمان‌بندی مجدد با ارائه برنامه زمان‌بندی مجدد در زمان معقول، از کارآیی مناسبی در تصمیم‌گیری بهینه در شرایط بروز اختلال از نوع مسدودی خط برخوردار است.