مطالعه اثر تغذیه ال-کارنیتین پیش از بلوغ بر فراسنجه‌های کیفی منی تازه و منجمد-یخ‌گشایی شده خروس‌های مادر گوشتی

Abstract

اثر تغذیه ال-کارنیتین پیش از بلوغ بر فراسنجه های کیفی منی تازه و منجمد - یخ گشایی شده با استفاده از 12 قطعه خروس مادر گوشتی سویه راس ( 12 هفتگی) به مدت 18 هفته، در یک طرح کاملا تضادفی با سه تیمار ( سطوح صفر، 250 و 500 میلی گرم بر کیلوگرم ال - کارنیتین در جیره) و چهار تکرار انجام شد. اسپرم‌گیری به روش مالش شکمی از 26 تا 29 هفتگی(چهار مرتبه) انجام شد. اسپرم‌های گرفته شده در هر نوبت بعد از رقیق‌سازی (نسبت 1 به 20 با بلتسویل) به دو بخش تقسیم شدند، یک بخش منجمد شد و قسمت دیگر بلافاصله مورد بررسی قرار گرفتند. فراسنجه‌های جنبایی(کل و پیش‌رونده)، زنده‌مانی، ریخت شناسی، یکپارچگی و پراکسیداسیون غشاء اسپرم پیش و پس از فرآیند انجماد-یخ-گشایی بطور مجزا سنجش شدند. در اسپرم تازه، رابطه بین ال-کارنیتین و نابهنجاری خطی منفی و رابطه بین ال-کارنیتین و زنده‌مانی خطی مثبت(0/05>P) بود. آنالیز درجه دوم در جنبایی پیش‌رونده و غلظت مالون‌دی‌آلدئید معنی‌دار بود(0/05>P). پرندگانی که از جیره‌های حاوی ال-کارنیتین استفاده کردند، از لحاظ درصد جنبایی پیش‌رونده، زنده‌مانی، ناهنجاری و غلظت مالون‌دی‌آلدئید در اسپرم تازه، و همین صفات به همراه جنبایی کل و یکپارچگی غشاء پلاسمایی در اسپرم منجمد شده، نسبت به پرندگان گروه شاهد کیفیت بالاتری داشتند(0/05>P). در اسپرم منجمد، رابطه بین ال-کارنیتین و شاخص‌های جنبایی، زندمانی و یکپارچگی غشاء خطی مثبت و بین ال-کارنیتین و غلظت مالون‌دی‌آلدئید خطی منفیبود(0/05>P) . رابطه بین ال-کارنیتین و جنبایی کل و پیش‌رونده، یکپارچگی غشاء و غلظت مالون‌دی‌آلدئید بصورت درجه دوم بود(0/05>P). بر اساس نتایج این تحقیق، ال کارنیتین جیره‌ای قبل از بلوغ فراسنجه‌های کیفی اسپرم پیش و پس از انجماد را در خروس‌های مادر گوشتی بهبود می‌بخشد.