بررسی شاخص مطلوبیت زیستگاه سگ ماهی جویباری Oxynoemacheilus bergianus (Derjavin, 1934) در رودخانۀ توتکابن (از سرشاخه های حوزۀ سفیدرود)

Abstract

در اجرای طرح‌های حفاظت از اکوسیستم‌های آبی و ماهیان، وجود دانش کافی دربارة نیازهای زیستگاهی گونه‌های آبزی اهمیت بسزایی دارد. بنابراین، مطالعۀ حاضر با هدف شناخت ترجیح زیستگاهی و شاخص-های مطلوبیت ویژگی‌های زیستگاهی گونه سگ ماهی جویباری (Oxynoemacheilus bergianus) در محدودۀ پراکنش آن در رودخانۀ توتکابن انجام شد. برای بررسی ویژگی‌های زیستگاهی این گونه، فراوانی این ماهی و متغیرهای زیستی، شامل ارتفاع، عمق، عرض، سرعت جریان، قطر متوسط سنگ و دما با نمونه برداری از 13 ایستگاه و با سه تکرار از پایین دست بسمت بالادست رودخانه توتکابن در آبان-ماه 1392بررسی شد و محدوده زیستگاه انتخابی برای این گونه بدست آمد. با توجه به نتایج بدست آمده، شاخص‌های مطلوبیت زیستگاهی این گونه ارتفاع 175-150 متر، سرعت در دامنۀ 56/0-48/0متر بر ثانیه، قطر سنگ بستر در دامنۀ 25-20 سانتی‌متر، عمق در دامنۀ 32-24 سانتی‌متر، عرض از رودخانه 7-2/4 متر و دمای18-16درجۀ سانتیگراد قرار داشت. وجود این شرایط باشاخص مطلوبیت 801/0 نشان می‌دهد که رودخانۀ توتکابن برای گونۀ سگ ماهی جویباری زیستگاهی بسیار مناسب می‌باشد.