کاوش باستان‌شناختی گورستان تاج‌امیر یاسوج

Abstract

گورستان تاج­امیر بر دامنة جنوبی رشته کوه­ دنا و در شرق یاسوج در استان کهگیلویه و بویراحمد جای دارد. این گورستان به دنبال پی­ریزی ساختمان کتابخانة دانشگاه علوم پزشکی یاسوج در 1388 شناسایی شد. ساخت­و­سازهای گستردة دانشگاه علوم پزشکی یاسوج در دهة 80 خورشیدی سبب تخریب بخش­هایی از این گورستان شد. پراکندگی گورهای تخریب شده در گستره­ای بیش از هفت هکتار است و آنچه امروزه از گورستان باقی مانده کمتر از سه هکتار است. کاوش و مستندنگاری شانزده گور در بخش شمالی گورستان و بررسی ژئوفیزیک به وسعت دو هکتار از نتایج فصل نخست بود. پوشش قلوه­سنگی و خرپشته­ای فضای چالة تدفین، دیوارة سنگ­چین چالة تدفین، ورودی چالة تدفین، تاج یا نشانة گور و فضای جلوی ورودی چالة تدفین، واحدهای ساختاری گوناگون هر گور بودند که در روند گزارش آنها به صورت جداگانه توصیف و مستندنگاری شدند. هدایای تدفینی در بردارندة ظروف سفالی، فلزی و سنگی، ابزارهای سنگی، زیورآلات و جنگ­افزارهای مفرغی و سنگی بودند. به ­نظر می­رسد بر اساس شواهد باستان­شناختی می­توان گورستان تاج­امیر را یکی از گورستان­های اقوام یا گروه­های کوچ­رو عیلامی نیمة نخستِ هزارة دوم پ.م دانست.