اندازه گیری وتحلیل عوامل مؤثر بر رشد بهره وری کل عوامل در اقتصاد ایران با استفاده از روش باقیمانده‌ی سولو

Abstract

در این مطالعه، میزان اثرگذاری عوامل مؤثر بر رشد بهره­وری کل عوامل در قالب سرمایه‌ی انسانی، ساختار اقتصادی، ساختار سرمایه، شدّت تقاضا و پیشرفت فنی محاسبه و مورد بررسی قرار گرفته است. از مطالعات تجربی انجام شده در ایران ، با استفاده از تکنیک­های اقتصاد سنجی، تأثیر مثبت سرمایه‌ی انسانی و پیشرفت فنی (در قالب تحقیق و توسعه) بر رشد بهره­وری کل عوامل حاصل شده است. اما در این مقاله با روشی متفاوت و با استفاده از روش مانده سولو به اندازه­گیری میزان اثرگذاری عوامل مذکور در رشد TFP پرداخته شده است. نتایج حاصل شده از این مقاله، برای دوره‌ی زمانی 1370-1385 ، حاکی از آن است که سرمایه‌ی انسانی، ساختار سرمایه و شدّت تقاضا بیشترین تأثیر مثبت بر رشد بهره­وری کل عوامل را داشته اند. در مقابل، پیشرفت دانش فنی، اثر بازدارنده­ای در رشد TFP داشته است. تغییرات ساختاری در بخش­های مختلف اقتصاد کشور و عدم کارایی در تخصیص منابع در هر بخش، نیز طی این دوره‌ی زمانی تأثیر منفی بر رشد بهره­وری کل عوامل داشته است.