جدول زندگی سن- مرحله دو‌جنسی و نرخ شکارگری کفشدوزک (Oenopia conglobata contaminata (Col.: Coccinellidae با تغذیه از شته‏ سبز انار، (Aphis punicae (Hem.: Aphididae، در شرایط آزمایشگاهی

Abstract

کفشدوزک Oenopia conglobata contaminata (Menetries) یکی از شکارگرهای مهم آفات در باغ‌های ایران است. جدول زندگی و نرخ شکارگری این کفشدوزک در دمای 2 ± 5/27 درجه سلسیوس، رطوبت نسبی 5 ± 55% و دوره نوری 16 ساعت روشنایی و هشت ساعت تاریکی درون ظروف پتری‌ به قطر شش سانتی‌متر بررسی شد. در مطالعه دموگرافی، تعداد 100 عدد تخم هم‌سن با عمر کم‌تر از 24 ساعت انتخاب و لاروها پس از خروج از تخم، روزانه با پوره‌های شته سبز انار، Aphis punicae Pass.، تغذیه شدند. نرخ شکارگری، باروری روزانه، دوره پیش از بلوغ، و مرگ‌ومیر طبق تئوری جدول زندگی دوجنسیتی مرحله سنی با نرم‌افزار MSChart تجزیه گردید. میانگین و خطای معیار فراسنجه‌های رشد جمعیت براساس روش bootstrap محاسبه شد. در مطالعه نرخ شکارگری، لاروهای سن یک تازه تفریخ‌شده استفاده و هر مرحله سنی با تعداد مشخصی از پوره‌های سن سه و چهار شته سبز انار تغذیه شدند. بعد از ظهور افراد بالغ، کفشدوزک‌های نر و ماده جفت شدند و میزان شکارگری هر جفت، روزانه مورد بررسی قرار گرفت. براساس نتایج به‌دست آمده، نرخ ذاتی افزایش جمعیت (روز1-)‌، نرخ متناهی افزایش جمعیت (روز1-)‌، طول مدت زمان هر نسل (روز) و نرخ خالص تولید مثل (تخم / فرد) به‌ترتیب 181/0، 198/1، 58/30 و 65/251 محاسبه گردید. نرخ شکارگری مراحل مختلف سنی لارو سن چهار، حشرات نر و حشرات ماده به‌ترتیب 56/49، 95 و 125 شته به‌دست آمد. نرخ خالص شکارگری (C0) 118 شته محاسبه گردید که نشان‌دهنده حد بالایی از کنترل شکارگریِ جمعیت شته است.