تهیه، شناسایی و مقایسۀ رزین‎های اپوکسی کلزا و آفتابگردان با استفاده از روغن‎های آنها

Abstract

استفاده از روغن­های تری­گلیسیرید برای تولید چسب و مواد کامپوزیتی در چند سال اخیر مورد توجه پژوهشگران و صنایع قرار گرفته است. این روغن­ها با استفاده از هیدروژن پراکسید (H₂O₂) در نسبت 7/1 : 1 از C=C : H₂O₂، اپوکسی‎دار شدند. اندازۀ اپوکسی­دار شدن روغن­ها، توسط تعیین عدد اپوکسی به‌ روش تیتراسیون و طـیف­سنجی تبدیل ­فوریه مادون ­قرمز (FTIR) بررسی شد و عدد اپوکسی 25/6 درصد برای روغن آفتابگردان و 53/4 درصد برای روغن کلزا به‌دست آمد. روغن‎های اپوکسی‎دارشدۀ آفتابگردان و کلزا به‌ترتیب به رزین اپوکسی آکریلیکی آفتابگردان و کلزا تبدیل شدند و ساختار این رزین­ها با استفاده از طیف­سنجی تبدیل ­فوریه مادون ­قرمز و طیف‎سنجی رزونانس مغناطیسی هستۀ هیدروژن (¹H NMR) بررسی شد؛ و نیز با استفاده از دستگاه کروماتوگرافی گازی (GC)، مقدار اسید­های چرب روغن­های‌ آفتابگردان و کلزای منطقۀ گلستان تعیین شد. روغن کلزا و آفتابگردان به ترتیب شامل 9/3 و 3/6 درصد پالمیتیک اسید، 27/1 و 3/3 درصد استئاریک اسید، 27/64 و 5/26 درصد اولئیک اسید، 09/17 درصد لنولئیک اسید و 8/8 و 6/0 درصد لنولنیک اسید می­باشند. گرانروی، وزن مولکولی و وزن مخصوص به ترتیب 14770، 3650 و 050/1 برای رزین اپوکسی آکریلیکی کلزا و 3997، 22000 و 052/1 برای رزین اپوکسی آکریلیکی آفتابگردان بدست آمدند. سازگار بودن با محیط زیست، غیرسمی بودن، اقتصادی بودن و در دسترس بودن و همچنین چسبندگی زیاد از خواص این رزین‎هاست.