سنجش عملکرد مؤلفه‌های آسایش بصری در ارتقای کیفیت محیط شهر با استفاده از تکنیک وایکور (مطالعۀ موردی: کلان‌شهر مشهد)

Abstract

افزایش کیفیت محیط شهری گامی بلند به سوی ارتقای رضایت شهروندان است. یکی از ابعاد شایان توجه در افزایش کیفیت محیطی ارتقای آسایش بصری است. آسایش بصری بازتابی از کیفیت زندگی، آرامش و رفاه شهروندی است؛ بنابراین، هدف این تحقیق سنجش عملکرد مؤلفه‌های آسایش بصری در ارتقای کیفیت محیط شهری کلان‌شهر مشهد است که در این زمینه 14 مؤلفة کیفیت محیطی و 4 مؤلفة آسایش بصری، ارتباط این دو دسته متغیرها و وضعیت آن‌ها در سطح مناطق سیزده‌گانة مشهد ارزیابی شده است. روش تحقیق توصیفی- پیمایشی است. جامعة آماری شامل تمام شهروندان مناطق 13 گانة مشهد می‌شود که با استفاده از فرمول کوکران 383 پرسشنامه به نسبت جمعیت مناطق توزیع شده است. پرسشنامۀ محقق‌ساخته و شامل 40 پرسش کیفیت محیط شهری و 40 پرسش آسایش بصری است. به‌منظور تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار SPSS و برای رتبه‌بندی مناطق از تکنیک رتبه‌بندی وایکور استفاده شده است. نتایج تحقیق بیانگر وجود تفاوت معنی‌دار بین مؤلفه‌های آسایش بصری و کیفیت محیط شهری در سطح مناطق سیزده‌گانه است. علاوه‌براین، نتایج رتبه‌بندی مناطق نشان می‌دهد اغلب مناطقی که سطح آسایش بصری پایین دارند (مناطق 13، 4، 5)، کیفیت محیطی کمتر و درنتیجه رفاه شهری کمتری دارند. همچنین مناطق 1 و 9 و 8 با هم‌پوشانی بسیار بالا در بهترین وضعیت از منظر کیفیت محیط شهری و آسایش بصری قرار دارند.