بررسی فنوتیپی و ژنتیکی برخی صفات تولید مثلی گاوهای هلشتاین در استان های یزد، زنجان و تبریز

Abstract

به منظور مقایسه پارامترهای ژنتیکی، همبستگی ژنتیکی و محیطی صفات باروری از 85324 رکورد مربوط به صفات تولیدمثلی (فاصله گوساله­زایی، روزهای باز و نرخ باروری) 20 گله (34680 دام) در پنج دوره شیردهی و سه منطقه آب و هوایی، سردسیر (استان آذربایجان شرقی)، معتدل (استان زنجان) و گرمسیری (استان یزد) طی سال­های 1364 تا 1389 استفاده شد. برای پیدا کردن عوامل مؤثر بر روی صفات و مقایسات میانگین­ها با استفاده از رویه مدل خطی عمومی و آزمون دانکن نرم افزار SAS انجام شد. برای برآورد اجزای (کو)واریانس و پارامترهای ژنتیکی از مدل دام با روش حداکثر درستنمایی محدود شده بی‌نیاز از مشتق‌گیری به صورت تجزیه یک صفتی و چند صفتی، از مدل تکرارپذیری نرم­افزار WOMBAT32 استفاده شد. در مدل مزبور اثرات گله- سال- فصل زایش و شکم زایش بعنوان اثرات ثابت و سن گاو در زمان زایش بعنوان متغیر کمکی در نظر گرفته شد. وراثت­پذیری صفات باروری در محدوده 02/0 الی 075/0 برآورد شد. تفاوت معنی­داری در بین همبستگی ژنتیکی مشاهده نشد ولی همبستگی فنوتیپی روزهای باز و نرخ آبستنی مناطق مختلف دارای تفاوت معنی داری (05/0< P) بود. همچنین نتایج نشان داد که تفاوت معنی­دار در بین مناطق مختلف در صفات فاصله گوساله­زایی و روزهای باز وجود دارد (01/0< P). صفت نرخ آبستنی در بین مناطق مختلف ایران تفاوت معنی داری دارد(05/0< P).