طراحی و ساخت سازه دو ژنی حاوی ژن EPSPS و 11 kDa delta zein به منظور تراریختی سویا با هدف بهبود محتوی متیونین و تحمل به علف‌کش گلایفوسیت

Abstract

سویا یک منبع ممتاز پروتئین در تغذیه انسان و سایر حیوانات به شمار می‌رود و به منظور تولید و بهره برداری اقتصادی از روغن و پروتئین آن کشت می‌شود. این گیاه همانند سایر اعضای خانواده لگومینه، حاوی مقادیر کم اسید‌های آمینه گوگرد‌دار (متیونین و سیستئین) است. استفاده از یک نشانگر انتخابی مناسب، در باززایی گیاهان حاصل از انتقال ژن و همچنین افزایش نرخ انتقال ژن مؤثر خواهد بود. گلایفوسیت به‌عنوان یک علف‌کش غیر‌انتخابی برای کنترل دامنه وسیعی از علف‌های هرز در دنیا استفاده می‌شود. این پژوهش با هدف ساخت سازه دوژنی به منظور انتقال همزمان ژن‌های EPSPS و 11 kDa delta zein به سویا با استفاده از روش اگروباکتریوم به منظور تحمل به علف‌کش گلایفوسیت و بهبود محتوای اسید‌آمینه متیونین انجام شده است. پس از انجام مراحل کشت بافت، انتقال ژن و باززایی، گیاهان حاصل از انتقال ژن در نسل اول غلظت 5/3 میلی مولار علف‌کش گلایفوسیت را تحمل کردند. علاوه بر آن سنجش میزان شیکمیک اسید و کلروفیل در گیاهان حاصل نشان داد که این دو شاخص‌ بعد از تیمار گلایفوسیت به‌طور معنی‌داری در لاین‌های حاصل از انتقال ژن در مقایسه با شاهد تغییر می‌کند. آنالیزهای تکمیلی در حال انجام است.