بررسی تولید کالوس و باززایی در گیاه دارویی استویا

Abstract

استویا با نام علمی <em>Stevia rebaudiana</em> Bertoni دارای منبع گلیکوزیدهای دی‌ترپن از جمله استویوزید و گلیکوزید بوده که حدود 100 تا 300 برابر شیرین‌تر از شکر می‌باشد. به علت درصد جوانه‌زنی پایین بذور استویا، می‌توان از تکنیک کشت بافت، برای تکثیر این گیاه با ارزش کمک گرفت. پژوهش حاضر با هدف مطالعه تاثیر تنظیم کننده‌های رشد گیاهی اکسین و سیتوکینین بر کالوس‌زایی و باززایی گیاه استویا به صورت آزمایش فاکتوریل بر پایه طرح کاملا تصادفی در سال 94-1393 به اجرا در آمد. تیمارهای آزمایش القای کالوس شامل سه اکسین 2,4-D، IBA و NAA به همراه سیتوکینین BAP بود. تیمارهای آزمایش باززایی مبتنی بر کالوس شامل سه سیتوکینین BAP، Kin و TDZ به همراه اکسین NAA بود. نتایج نشان داد که ترکیب، نسبت و غلظت تنظیم کننده‌های رشد روی صفات مختلف در کالوس‌زایی و باززایی گیاه استویا موثر است. همچنین نتایج این تحقیق نشان داد که صفات مختلف کالوس‌زایی و باززایی مانند درصد القای کالوس، وزن تر کالوس، قطر کالوس، درصد باززایی و تعداد نوساقه تولید شده در هر ریزنمونه، می‌توانند متاثر از تنظیم کننده‌های رشد گیاهی باشند.