شیوع مقاومت آنتی‌بیوتیکی در بین عوامل باکتریایی ورم پستان گاو در استان فارس

Abstract

مقاومت باکتری‌های مولد ورم پستان به آنتی‌بیوتیک‌ها باعث عدم درمان گاوهای مبتلا و گسترش بیماری در گله شده و حتی بهداشت عمومی جامعه را نیز تهدید می‌کند. وجود اطلاعات در زمینه الگوی حساسیت و مقاومت آنتی‌بیوتیکی برای اجرای برنامه‌های کنترل ورم پستان در هر منطقه ضروری می‌باشد. جهت انجام این مطالعه، نمونه‌های شیرخام از گاوهایی که دارای علائم بالینی و یا مشکوک به ورم پستان تحت بالینی بودند، مورد آزمایش‌های باکتری‌شناسی قرار گرفتند. پس از شناسایی کلنی‌ها، مقاومت جدایه‌های باکتریایی به آنتی‌بیوتیک‌های جنتامایسین، آمپی‌سیلین، پنی‌سیلین، تتراسایکلین، اریترومایسین و سولفامتوکسازول به همراه تری‌متوپریم (SXT) با روش انتشار دیسک مورد ارزیابی قرار گرفتند. اطلاعات جمع‌آوری شده با استفاده از نرم افزار SPSS ابتدا به صورت توصیفی و سپس برای ارزیابی تفاوت‌های فصلی و منطقه‌ای با آزمون مربع لاتین مورد بررسی قرار گرفتند. اکثر جدایه‌های باکتریایی به جنتامایسین (42/80 درصد) و ترکیب SXT (43/73 درصد) حساسیت داشته و در مقابل به پنی‌سیلین (03/79 درصد)‌ مقاوم بودند. استافیلوکوکوس‌های کواگولاز مثبت و منفی به عنوان بیشترین جدایه، بالاترین حساسیت و مقاومت را به ترتیب به جنتامایسین (31/92 و 24/88 درصد) و پنی‌سیلین (77/80 و 82/58 درصد) داشتند. اشرشیا کلی در 88 درصد موارد به پنی‌سیلین مقاوم بود. تفاوت فصلی (بجز در SXT) و منطقه‌ای در میزان حساسیت و مقاومت آنتی‌بیوتیکی مشاهده نشد. با توجه به درجات مختلفی از مقاومت به آنتی‌بیوتیک‌ها در جدایه‌های باکتریایی و خطرات بهداشتی و مضرات اقتصادی آن، لزوم توجه به استفاده منطقی و محتاطانه آنتی‌بیوتیک‌ها در گاوداری‌های شیری استان فارس و برقراری سیستم پایش در هر منطقه ضروری می‌باشد.