تشابه و تمایز قاعده استاپل با قاعده غرور و اقرار

Abstract

قاعده استاپل که از اتخاذ رفتار متعارض جلوگیری می‌نماید در نظام حقوقی انگلیس پا به عرصه روابط حقوقی نهاده و به استاپل کامن‌لا و استاپل مبتنی بر انصاف تقسیم می‌گردد. سابقه استاپل انصاف کمتر از استاپل کامن‌لا می‌باشد، اما بیش از آن مورد اقبال و پذیرش در عرصه بین‌المللی واقع گردید. پذیرش این قاعده در داوری‌های بین المللی و اصل کلی تلقی شدن آن، موجب شده است که برخی از حقوقدانان داخلی، بیان نمایند که این قاعده در حقوق داخلی ایران و فقه امامیه نیز دارای نمونه‌هایی بوده و قابلیت پذیرش در این دو نظام دارد. طرفداران این نظریه قاعده اقرار و غرور را دو نهاد مشابه به استاپل معرفی می‌کنند. اما بررسی این دو قاعده با استاپل نشان می‌دهد که ازلحاظ مبنا، نتیجه و همچنین شیوه جبران خسارت با یکدیگر متفاوت بوده و امکان پذیرش استاپل در نظام داخلی ایران خلاف مبانی حقوقی و فقهی بوده و در راستای جلوگیری از فریب و رفتار متعارض، نظام فقهی و حقوقی نهادهای متناسب با قواعد حقوقی بومی را مورد پیش‌بینی قرار داده است.