بررسی ترکیبات فنولی و ظرفیت آنتی‌اکسیدانتی عصارة متانولی پیاز موسیر (Allium hirtifolium Boiss)

Abstract

<strong>زمینه و هدف:</strong> موسیر از گیاهان خانوادةLiliaceae و اندمیک ایران می­باشد. در طب سنتی برای آن اثرات درمانی مختلف مانند ضد روماتیسم، هضم­کنندة غذا، اشتهاآور، مقوی معده، ضد کرم و انگل و مقوی قوای جنسی ذکر نموده­اند و اثرات ضداسپاسم، تحریک­کنندگی سیستم ایمنی بدن، ضد تومور و ضد تریکوموناسی آن ثابت شده است. <strong>روش بررسی:</strong> پیاز موسیر از نواحی الیگودرز واقع در استان لرستان جمع­آوری و عصارة متانولی به روش ماسراسیون تهیه گردید. اثرات آنتی­اکسیدانتی چهار تست آنتی­اکسیدانتی FRAP، DPPH، TEAC و مهارکنندگی رادیکال هیدروکسیل بررسی گردید. در ادامه مقدار ترکیبات فنولی، فلاونوییدها و پروآنتوسیانیدین­های الیگومریک و میزان شلات­کنندگی آهن اندازه­گیری شد. <strong>یافته­ها:</strong> نتایج به­دست آمده از این مطالعه نشان می­دهد که موسیر در تست­های DPPH (IC₅₀، 59/0میلیگرم بر میلی­لیتر)، TEAC (عدد TEAC،71/2 میلی­مول ترولوکس بر 100 گرم وزن خشک گیاه در دقیقه 6)، FRAP (EC₁ ،11/0 میلیگرم بر میلی­لیتر)، دزوکسی ریبوز (IC₅₀، 125/0 میلیگرم بر میلی‏لیتر) مؤثر بوده و میزان ترکیبات پلی­فنلی (66/78 بر حسب میلیگرم معادل تانیک اسید بر گرم عصاره خشک)، فلاونوییدی (65/2بر حسب میلی­گرم معادل روتین بر گرم عصاره خشک)، پروآنتوسیانیدین­های الیگومریک<strong> (</strong>861/0 بر حسب میلی­گرم معادل سیانیدین کلراید بر گرم عصاره خشک) در یک گرم عصارة خشک به­دست آمد و میزان شلات­کنندگی آهن (IC₅₀، 62/0 میلی­گرم بر میلی­لیتر) تعیین گردید. <strong>نتیجه­گیری:</strong> نتایج این مطالعه نشان می­دهد که عصارة متانولی موسیر دارای اثرات آنتی­اکسیدانتی خوبی بوده و می­تواند در درمان بیماری­های وابسته به رادیکال­های آزاد و یا به­عنوان افزودنی­های خوراکی استفاده شود.