اولویت‌بندی و تحلیل تعامل مؤلفه‌های اقتصاد مردم‌بنیاد بر پایۀ تلفیق روش‌های MADM فازی

Abstract

دوری گزیدن از اقتصاد دولتی و مضرات اثبات‌شدۀ آن، مستلزم حرکت به سمت حضور هرچه بیشتر مردم در عرصه‌های مختلف و مهم اقتصادی است. به‌منظور طراحی و ترسیم فضای مطلوب کشور جهت مقاوم‌سازی اقتصاد از طریق محور قرارگرفتن مردم در بخش‌های تأثیرگذار، نخستین گام شناخت مؤلفه‌هایی است که تحقق اقتصاد مردمی به آن‌ها وابسته است. در این مقاله، بر اساس پژوهشی مبتنی بر روش داده بنیاد که به استخراج مؤلفه‌های اقتصاد مردم‌بنیاد مبتنی بر بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامیمدظله‌العالی صورت پذیرفته‌ است، مؤلفه‌های مدنظر، با استفاده از تلفیقی از روش‌های MADM فازی شامل روش DMATEL فازی و ANP فازی مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفته است. بدر این خصوص با اخذ نظرات 35 نفر از اساتید، نخبگان و کارشناسان عرصۀ اقتصاد مقاومتی، نحوۀ تعامل بین مؤلفه‌های مستخرج و همچنین اولویت‌بندی آن‌ها مورد تحلیل و بررسی قرار گرفته است. اثرات مستقیم و اثرات کل مؤلفه‌ها بر همدیگر، میزان اثرگذاری، اثرپذیری، اثرات خالص و میزان تعامل مؤلفه‌ها و همچنین رتبه‌بندی مؤلفه‌ها از نتایجی است که در خصوص مؤلفه‌های مؤثر در تحقق اقتصاد مردم‌بنیاد به‌دست‌آمده و مورد تجزیه‌وتحلیل قرارگرفته است. بر اساس نتایج، بالاترین اثر کل یک مؤلفه بر مؤلفۀ دیگر را مؤلفۀ «رعایت اصل جهاد در فعالیت‌های اقتصادی» بر مؤلفۀ «به‌کار‌گیری امکانات توسط مردم اعم از امکانات مالی، ابتکار، مدیریت و نیروی کار» دارد. همچنین مؤلفۀ «به‌کار‌گیری امکانات توسط مردم اعم از امکانات مالی، ابتکار، مدیریت و نیروی کار» از بالاترین اولویت برخوردار بوده و لازم است در سیاست‌گذاری‌ها در رتبۀ اول جهت تأکید و توجه قرار گیرد.